Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στηv τελετή λήξης του συνεδρίου, Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975
2006-2007
1. Κενά και αντιφάσεις του κοινωνικού κράτους
Οι αντιφάσεις και τα κενά του κοινωνικού κράτους στην Ελλάδα εντοπίζονται κυρίως στον τομέα της πρόνοιας. Σε αντίθεση μάλιστα με τις μεγάλες και εμβληματικές τομές που επήλθαν στην ίδια τη δομή του κοινωνικού κράτους από το 1981 και μετά με την ίδρυση του ΕΣΥ, την ολοκλήρωση της αρμοδιότητας του ΙΚΑ, την μετατροπή του ΟΓΑ σε ασφαλιστικό ταμείο, στον τομέα της πρόνοιας δεν καταγράφτηκαν ανάλογου βεληνεκούς παρεμβάσεις, με εξαίρεση ίσως την δημιουργία των ΚΑΠΗ και το πρόγραμμα «Βοήθεια στο σπίτι».
2006-2007
2. Οι πολιτικές προτεραιότητες
Το πρώτο συνεπώς ζήτημα που τίθεται στον τομέα της κοινωνικής πολιτικής είναι η διαμόρφωση του προνοιακού χάρτη, αρχής γενομένης από την νομοθετική τυποποίηση των προνοιακών φορέων στους οποίους επικρατεί μια κατάσταση πολυμορφίας, ασάφειας ή και ανομίας, ανεξάρτητα από τις προθέσεις. Στον χώρο της πρόνοιας συνυπάρχουν:
2006-2007
3. Τρεις βασικοί στόχοι
Με βάση όλα αυτά τρεις είναι οι βασικοί προγραμματικοί μας στόχοι:
Πρώτον, η θεσμική ολοκλήρωση του συστήματος πρόνοιας μέσα από τη συνεργασία πολιτείας, τοπικής αυτοδιοίκησης και κοινωνίας των πολιτών.
2006-2007
4. Το εγγυημένο επίπεδο αξιοπρεπούς διαβίωσης - Το πολιτικό πλαίσιο
Υστερήσεις αλλά και ευκαιρίες του κοινωνικού κράτους στην Ελλάδα
Η Ελλάδα έχει την ιδιομορφία να αντιμετωπίζει τις δημογραφικές και δημοσιονομικές πιέσεις που υφίσταται το ευρωπαϊκό κοινωνικό κράτος, ενώ ταυτόχρονα η ίδια η οργάνωση του κοινωνικού κράτους δεν έχει φτάσει στο μέσο επίπεδο που ισχύει στις ευρωπαϊκές χώρες με μακρά παράδοση στα θέματα αυτά.
2006-2007
1. Κοινωνία Παιδείας
Στη διάρθρωση και τη λειτουργία του εκπαιδευτικού συστήματος κρίθηκε από την συγκρότηση του νέου ελληνικού κράτους μέχρι τις ημέρες μας ο ίδιος ο χαρακτήρας της ελληνικής κοινωνίας: Η διαστρωμάτωση της, η εσωτερική της κινητικότητα, ο περισσότερο ανοικτός χαρακτήρας της σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές κοινωνίες.
2006-2007
2. Η ανάγκη πολυτυπίας στα ΑΕΙ και η εισαγωγή σε αυτά
Όλα όσα σημειώσαμε ως προς τα κοινωνικά, ιδεολογικά και παιδαγωγικά χαρακτηριστικά του εκπαιδευτικού συστήματος κορυφώνονται στο επίπεδο της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
2006-2007
3. Η ίδρυση μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών ΑΕΙ και η αναθεώρηση του Συντάγματος
Ας δούμε τώρα κάπως πιο αναλυτικά το ζήτημα του συνταγματικού καθεστώτος των ΑΕΙ. Η ισχύουσα συνταγματική διάταξη της παρ. 5 του άρθρου 16 (σύμφωνα με την οποία η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από πλήρως αυτοδιοικούμενα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου) επιτρέπει στον κοινό νομοθέτη να θεσπίσει ειδικό νόμο για την ίδρυση μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών πανεπιστημίων με την μορφή νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου, που θα είναι εξοπλισμένο αφενός μεν με τις θεσμικές εγγυήσεις της πλήρους αυτοδιοίκησης και της ακαδημαϊκής του ελευθερίας, αφετέρου δε με τις θεσμικές και οργανωτικές ευελιξίες που προσιδιάζουν στην βούληση του δωρητή ή χορηγού του όλου εγχειρήματος, αρκεί φυσικά αυτός να εμφανιστεί.
2006-2007
4. Βήματα απεγκλωβισμού στα ΑΕΙ - Έξι προτάσεις
Η κρίση στο πανεπιστήμιο έχει, όχι μόνον ένταση, αλλά και βάθος. Οφείλεται, ως ένα βαθμό, στους γνωστούς χειρισμούς της κυβέρνησης που με την επίμονη κρυψίνοιά της, τον έκδηλο πια συντηρητισμό και την πρωτοφανή αδυναμία της να κατανοήσει τις ευρύτερες κοινωνικές συνθήκες του ελληνικού πανεπιστημίου, πυροδοτεί την ένταση.
2006-2007
5. Ατζέντα συμφωνίας στα ΑΕΙ
Η κατάσταση στην ανώτατη εκπαίδευση παρόλα αυτά φαίνεται να οδηγείται σε απόλυτο αδιέξοδο. Η ανάπαυλα του καλοκαιριού δεν προοιωνίζεται λύση τον Σεπτέμβριο, αλλά επέκταση της κρίσης και σε άλλες βαθμίδες της εκπαίδευσης. Η ευθύνη της κυβέρνησης είναι τεράστια. Κατάφερε να ακυρώσει τις προϋποθέσεις ενός σοβαρού διαλόγου, να δημιουργήσει κλίμα απόλυτης δυσπιστίας και να καταστήσει αντίπαλό της την πανεπιστημιακή κοινότητα.
