Ποιο μέλλον για την Ελλάδα; Οι προϋποθέσεις μιας εθνικής στρατηγικής: Δέκα θέσεις.

Θεσσαλονίκη, 25 Σεπτεμβρίου 2016 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών για την Εθνική Ανασυγκρότηση, στη Θεσσαλονίκη, 
με τον Θανάση Διαμαντόπουλο και τον Νίκο Μαραντζίδη 
και συντονιστή τον Γιώργο Σκαμπαρδώνη.

«Ποιο μέλλον για την Ελλάδα; Οι προϋποθέσεις μιας εθνικής στρατηγικής»

 

Το ελληνικό ζήτημα δεν είναι συμβατικό. Δεν αφορά την κάπως καλύτερη ή την κάπως χειρότερη διαχείριση μιας δεδομένης πολιτικής, αυτής του μνημονίου τρία, δεν αφορά κάποια φορολογική και ασφαλιστική ελάφρυνση σε σύγκριση με κάποια ακόμη φορολογική επιβάρυνση ή κάποια περαιτέρω περικοπή συντάξεων.

Το ελληνικό ζήτημα είναι ο υπαρκτός δυστυχώς κίνδυνος της κατάρρευσης της χώρας. Μιας χώρας που είχε καταφέρει να πετύχει το 2014 θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, πρωτογενή πλεονάσματα, δοκιμαστική έξοδο στις αγορές ομολόγων, αισθητή βελτίωση του οικονομικού κλίματος και τελικά την απόφαση του Eurogroup του Νοεμβρίου 2014  για μετάβαση από το καθεστώς του μνημονίου στο καθεστώς της προληπτικής πιστωτικής γραμμής με χρηματοδοτική στήριξη της τάξης των 10 - 20 δις ευρώ καθώς είχε συμφωνηθεί από το 2012 συμπληρωματική παρέμβαση στο χρέος μόλις η Ελλάδα πετύχαινε πρωτογενές πλεόνασμα. 

Είναι υποχρέωση μας να αποτρέψουμε τον κίνδυνο της οικονομικής, κοινωνικής και θεσμικής κατάρρευσης της χώρας, να επεξεργαστούμε και να προτείνουμε την εθνική στρατηγική της ασφαλούς και οριστικής εξόδου από την κρίση. Υποχρέωση πατριωτική που μας βαρύνει ως πολίτες ανεξαρτήτως οποιασδήποτε άλλης ιδιότητας. Για να το πετύχουμε όμως αυτό πρέπει να έχουμε πλήρη συνείδηση της κατάστασης χωρίς ίχνος εξωραϊσμού ή αφέλειας.

Είκοσι μήνες μετά τις εκλογές του Ιανουαρίου 2015, μετά το τραγικό πρώτο εξάμηνο, την επιστροφή των 11 δις του ΤΧΣ, την άπρακτη λήξη του δεύτερου προγράμματος που σήμαινε απώλεια τουλάχιστον 6 δις από την επιστροφή των κερδών της ΕΚΤ και των κεντρικών τραπεζών της ευρωζώνης από τα χαρτοφυλάκια τους ελληνικών ομολόγων, μετά το εξ υφαρπαγής δημοψήφισμα, τα capital controls, την μεταστροφή της κυβέρνησης, την όπως όπως συμφωνία για το τρίτο μνημόνιο και ένα νέο δάνειο 86 δις, τις εκλογές του Σεπτεμβρίου 2015, η Ελλάδα παλεύει ξανά με την ύφεση και αναζητά ξανά μικρά πρωτογενή πλεονάσματα. 

Περισσότερα...

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην εκδήλωση της ΕΕΔ για τις τηλεοπτικές άδειες

Αθήνα 29 Σεπτεμβρίου 2016

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην εκδήλωση της Ένωσης Ελλήνων Δημοσιολόγων στο ΔΣΑ με θέμα
«Τηλεοπτικές άδειες: Ζητήματα συνταγματικού και ευρωπαϊκού δικαίου»
με τον Ι. Δρόσο και τον Γ. Γεραπετρίτη,
και συντονιστή τον Β. Τζέμο (28/09/2016)

Ευχαριστώ πολύ τον οργανωτή της συζήτησης, τον κ. Τζέμο και την Ένωση Ελλήνων Δημοσιολόγων που μας τίμησε με την πρόσκλησή της. Και χαίρομαι πραγματικά γιατί βρίσκομαι σ’ ένα χώρο οικείο στον οποίο είχα να έρθω αρκετό καιρό συμπτωματικά και γιατί βρίσκομαι μαζί με, όπως βλέπω, πολλούς νέους συναδέλφους και χαίρομαι που θα μοιραστούμε μαζί προβληματισμούς, κατά προτίμηση αυστηρά νομικούς.

Έχω μιλήσει κατ’ επανάληψη για την πολιτική πτυχή του θέματος, μου αρέσει να συζητώ νομικά, επιστημονικά, όχι με μια ψευδή ουδετερότητα, αλλά με μια δογματική ακρίβεια, με μια διανοητική πειθαρχία που είναι το βασικό χαρακτηριστικά της νομικής επιστήμης.

Θα προσπαθήσω λοιπόν ν’ ακολουθήσω το διάγραμμα των συνομιλητών μου και ν’ αναφερθώ στα μεγάλα θέματα εσωτερικού δημοσίου Δικαίου, πρωτίστως Συνταγματικού Δικαίου αλλά και Ευρωπαϊκού Ενωσιακού Δικαίου που θέτει η αδειοδότηση των τηλεοπτικών σταθμών και η αναμόρφωση του τηλεοπτικού τοπίου.

Ξεκινώ λέγοντας ότι κακώς, κάκιστα μια παρόμοια διαδικασία πλήρους αποσαφήνισης και πλήρους νομιμοποίησης του τηλεοπτικού τοπίου δεν έγινε νωρίτερα. Είχα την ευκαιρία πριν από πολλά χρόνια, πριν από 22 χρόνια, να εισηγηθώ ως Υπουργός Τύπου και Μέσων Ενημέρωσης ένα νόμο, τον 2328/1995 που δυστυχώς δεν εφαρμόστηκε ποτέ καθώς αποχώρησα από το Υπουργείο Τύπου λίγες εβδομάδες μετά την ψήφιση του νόμου αυτού.

Περισσότερα...

Θεσσαλονίκη| Ποιο μέλλον για την Ελλάδα; Οι προϋποθέσεις μιας εθνικής στρατηγικής: Δέκα θέσεις.

Θεσσαλονίκη, 25 Σεπτεμβρίου 2016 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών για την Εθνική Ανασυγκρότηση, στη Θεσσαλονίκη,
με τον Θανάση Διαμαντόπουλο και τον Νίκο Μαραντζίδη
και συντονιστή τον Γιώργο Σκαμπαρδώνη.

«Ποιο μέλλον για την Ελλάδα; Οι προϋποθέσεις μιας εθνικής στρατηγικής»

Το ελληνικό ζήτημα δεν είναι συμβατικό. Δεν αφορά την κάπως καλύτερη ή την κάπως χειρότερη διαχείριση μιας δεδομένης πολιτικής, αυτής του μνημονίου τρία, δεν αφορά κάποια φορολογική και ασφαλιστική ελάφρυνση σε σύγκριση με κάποια ακόμη φορολογική επιβάρυνση ή κάποια περαιτέρω περικοπή συντάξεων.

Το ελληνικό ζήτημα είναι ο υπαρκτός δυστυχώς κίνδυνος της κατάρρευσης της χώρας. Μιας χώρας που είχε καταφέρει να πετύχει το 2014 θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, πρωτογενή πλεονάσματα, δοκιμαστική έξοδο στις αγορές ομολόγων, αισθητή βελτίωση του οικονομικού κλίματος και τελικά την απόφαση του Eurogroup του Νοεμβρίου 2014  για μετάβαση από το καθεστώς του μνημονίου στο καθεστώς της προληπτικής πιστωτικής γραμμής με χρηματοδοτική στήριξη της τάξης των 10 - 20 δις ευρώ καθώς είχε συμφωνηθεί από το 2012 συμπληρωματική παρέμβαση στο χρέος μόλις η Ελλάδα πετύχαινε πρωτογενές πλεόνασμα. 

Είναι υποχρέωση μας να αποτρέψουμε τον κίνδυνο της οικονομικής, κοινωνικής και θεσμικής κατάρρευσης της χώρας, να επεξεργαστούμε και να προτείνουμε την εθνική στρατηγική της ασφαλούς και οριστικής εξόδου από την κρίση. Υποχρέωση πατριωτική που μας βαρύνει ως πολίτες ανεξαρτήτως οποιασδήποτε άλλης ιδιότητας. Για να το πετύχουμε όμως αυτό πρέπει να έχουμε πλήρη συνείδηση της κατάστασης χωρίς ίχνος εξωραϊσμού ή αφέλειας.

Περισσότερα...

Σταθερά κατά του πολιτικού τυχοδιωκτισμού της κυβέρνησης

Αθήνα, 4 Ιουλίου 2016

Ευάγγελος Βενιζέλος

«Σταθερά κατά του πολιτικού τυχοδιωκτισμού της κυβέρνησης» *

Η πρόταση νόμου για την κατάργηση του bonus που υπέβαλε με ομόφωνη απόφαση και τις υπογραφές όλων των μελών της η ΚΟ του ΠΑΣΟΚ στις 2 Ιουνίου 2015 - λίγες ημέρες πριν το συνέδριο και την ανάδειξη της νέας ηγεσίας - ήταν μια κατεπείγουσα πολιτική πρωτοβουλία ανακοπής του κατήφορου στον οποίο έτρεχε, μέσα στην τότε συγκυρία, η χώρα με κίνδυνο να προσκρούσει στο Grexit και την ασύντακτη χρεοκοπία.

Με βάση τη δική μας αντίληψη περί εθνικού συμφέροντος που προτάσσεται κάθε κομματικής σκοπιμότητας και μπροστά στο αδιέξοδο που είχε προκαλέσει η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ / ΑΝΕΛ, η μόνη θεμιτή θεσμική διέξοδος ήταν τότε οι πρόωρες εκλογές από τις οποίες έπρεπε, ενόψει των συνθηκών, να προκύψει κυβέρνηση εθνικής ενότητας. Το ΠΑΣΟΚ όπως εξήγησε τότε δεν άνοιγε μια συστηματική συζήτηση περί εκλογικού νόμου ούτε έθετε θέμα εκλογών όμως έβλεπε ότι αυτές ήταν πολύ πιθανές ως διαφυγή της κυβέρνησης.

Οι ΣΥΡΙΖΑ / ΑΝΕΛ αγνόησαν τότε την πρωτοβουλία μας. Δεν προκάλεσαν εκλογές αλλά έκαναν εν ψυχρώ την θεσμικά και εθνικά ανεύθυνη επιλογή του δημοψηφίσματος, του κλεισίματος των τραπεζών και των capital controls, της εξευτελιστικής ακύρωσης του 60% που τους πίστεψε και ψήφισε «όχι», για να βρεθεί η χώρα με τη συμφωνία της 12ης Ιουλίου 2015 που είναι προδήλως χειρότερη από την πρόταση που υποτίθεται ότι τέθηκε στο δημοψήφισμα και απορρίφθηκε.

Περισσότερα...

Books' Journal | Οι αλλεπάλληλες ήττες του Νίκου Ζαχαριάδη

Αθήνα 30 Ιουνίου 2016

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην παρουσίαση* του βιβλίου των Κώστα Κουτσομύτη και Ευάγγελου Μαυρουδή «Το κόκκινο ταγκό. Νίκος Ζαχαριάδης. Η άνοδος και η πτώση ενός ηγέτη», εκδόσεις Κέδρος (29/6/2016). 
Το κείμενο της ομιλίας δημοσιεύεται στο Books' Journal (τεύχος 68, Ιούλιος 2016)

Είμαι, πραγματικά, συγκινημένος γιατί μου δίνεται η ευκαιρία να πω στην αρχή δύο λόγια για τον Κώστα Κουτσομύτη με τον οποίον με συνέδεε μία σχέση, τολμώ να πω, φιλίας.  Ήμουν και είμαι θαυμαστής του και είναι μία ευκαιρία να τον ευχαριστήσω για όσα έχει προσφέρει στην ελληνική λογοτεχνία, στον κινηματογράφο και στην ελληνική τηλεόραση. Προσωπικά δε, γιατί μου κληροδότησε και τη φιλική μας σχέση με το γιο του, το Γιάννη, που διαπρέπει με πολύ δυναμική παρουσία στο χώρο με τον οποίον ασχολείται, καθώς είναι ένας από τους πιο συγκροτημένους και ολιστικούς αναλυτές των εξελίξεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και του ελληνικού ζητήματος, βεβαίως, της Ελλάδας μέσα στην κρίση.

Είχαμε αρκετές φορές την ευκαιρία να μιλήσουμε με τον Κώστα Κουτσομύτη κατά τη διάρκεια των δύο θητειών μου στο υπουργείο Πολιτισμού. Του είχα πει πως  πιστεύω ότι αυτό που έχει προσφέρει στην ελληνική λογοτεχνία, στην ελληνική πεζογραφία, ως προς την εξοικείωση του μεγάλου κοινού μαζί της, είναι κάτι συγκρίσιμο με αυτό που έχει προσφέρει ο Μίκης Θεοδωράκης στην ελληνική ποίηση- τέτοιων διαστάσεων.  Ίσως δεν το έχουμε συνειδητοποιήσει γιατί η πρόσληψη της λογοτεχνίας μέσω του κινηματογράφου και της τηλεόρασης είναι πολύ πιο σύνθετη διαδικασία από ό,τι η πρόσληψη της ποίησης μέσω του τραγουδιού, που ο καθένας μπορεί να τη διαχειριστεί με πολύ πιο  «αυθαίρετο»  και ιδιωτικό τρόπο.

Περισσότερα...

Libertas | Διάλογος Δικαστών. Αλληλεπιδράσεις εθνικών και διεθνών δικαστηρίων

Αθήνα 15 Ιουνίου 2016

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στο 9ο Συνέδριο του Διεθνούς Κέντρου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, Libertas,
με θέμα «Διάλογος Δικαστών. Αλληλεπιδράσεις εθνικών και διεθνών δικαστηρίων» (14/6/2016) 

Συγχαίρω το Διεθνές Κέντρο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και τους Γάλλους συνδιοργανωτές, προσωπικά δε τον χαλκέντερο, αγαπητό φίλο και συνάδελφο, Πέτρο Παραρά, για τη διοργάνωση του συνεδρίου αυτού, για την πρόσκληση αλλά και για τη διαχρονική παρουσία του Διεθνούς Κέντρου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, παρουσία που παρακολουθώ από την αρχή της στηρίζοντας με όλες μου τις δυνάμεις τα εκάστοτε συνέδρια.  Ο κ. Παραράς είχε την καλοσύνη να με καλέσει να απευθύνω κάποιες σκέψεις συνδυάζοντας, προφανώς, με τη μέγιστη δυνατή συντομία, τις πολιτικές μου εμπειρίες και την επιστημονική θεώρηση του ζητήματος.

Θα μου επιτρέψετε λοιπόν, κύριε Πρόεδρε της Δημοκρατίας, να παρατηρήσω ότι ο διάλογος μεταξύ των εθνικών, των ευρωπαϊκών και των διεθνών δικαστηρίων δεν είναι μόνο μία επιστημονική συζήτηση, ούτε μόνο ένας νομολογιακός συγκριτισμός, ούτε μόνο μία διεργασία εκατέρωθεν επιρροής, δεν είναι κάτι ήπιο.  Είναι κάτι πολύ σκληρό. Είναι ζήτημα κυριαρχίας, αρμοδιότητας και δικαιοδοσίας, ζήτημα οριοθέτησης και περιορισμού της κυριαρχίας των εθνικών κρατών, ζήτημα θεμελίωσης και διεύρυνσης της αρμοδιότητας διεθνών οργανισμών, συμπεριλαμβανομένης με τις ιδιορρυθμίες της της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ζήτημα οριοθέτησης της δικαιοδοσίας μεταξύ δικαστηρίων που εντάσσονται σε διαφορετικές αλλά διασυνδεδεμένες πλέον έννομες τάξεις, την εθνική, την ευρωπαϊκή, αυτή της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και τη διεθνή.

Περισσότερα...

Foreign Affairs | Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην εκδήλωση «Εθνικά θέματα και Οικονομικές πιέσεις»

Αθήνα 14 Ιουνίου 2016 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην εκδήλωση του Foreign Affairs, με θέμα «Εθνικά θέματα και Οικονομικές πιέσεις»

Ευχαριστώ πάρα πολύ για την πρόσκληση τους οργανωτές, το Foreign Affairs στην ελληνική έκδοση.  Λυπάμαι που δεν κατέστη εφικτό για οργανωτικούς λόγους να συνυπάρξουμε με τον κύριο Ξυδάκη, για να υπάρχει μία πολιτική ισορροπία μεταξύ των συζητητών.  Είμαι έτοιμος να σας πω συνοπτικά τις απόψεις μου.  Θα με διευκόλυνε πάρα πολύ εάν μου θέτατε πιο συγκεκριμένα ερωτήματα, γιατί το πλαίσιο είναι πάρα πολύ γενικό, όπως το έχω εγώ προσλάβει καλούμενος στη σημερινή συνάντηση με τίτλο «Εθνικά θέματα και Οικονομικές πιέσεις».

Εν πάση περιπτώσει, για να μείνω πιστός στον τίτλο, μπορώ να σας πω την εμπειρία μου την κρίσιμη περίοδο από το 2010 έως την αλλαγή της κυβέρνησης τον Ιανουάριο του 2015, σε σχέση με τη διαχείριση αφενός μεν των εθνικών θεμάτων, αφετέρου δε της οικονομικής διαπραγμάτευσης, λόγω της κρίσης. Γιατί συνέπεσε αυτήν την πολύ δύσκολη και βαριά πενταετία να έχω ασκήσει διαδοχικά τα καθήκοντα του Υπουργού Εθνικής Αμύνης, του Υπουργού Οικονομικών, του Υπουργού Εξωτερικών, του Αντιπροέδρου της κυβέρνησης και του κυβερνητικού εταίρου από το 2012 έως το 2015. 

Περισσότερα...

ΕΛΙΑΜΕΠ | Μόλις ξύσεις την επιφάνεια της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, βλέπεις από κάτω τον παλιό χάρτη

Αθήνα 9 Ιουνίου 2016

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στη δημόσια εναρκτήρια εκδήλωση της Ελληνικής Ομάδας Προβληματισμού στο πλαίσιο του προγράμματος «Νέο Σύμφωνο για την Ευρώπη» (New Pact for Europe) που πραγματοποίησε το Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ) με θέμα: «Το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η Ελλάδα: Προκλήσεις και Προοπτικές» (9/6/2016)

* Πρώτη παρέμβαση

Ευχαριστώ πολύ το ΕΛΙΑΜΕΠ και το πρόγραμμα που συντονίζει ο κ. Παγουλάτος.  Ευχαριστώ τον κ. Τσούκαλη επίσης και όλους τους εμπλεκόμενους στην οργάνωση για την ευκαιρία αυτή να μετέχω σε μία συζήτηση υψηλού επιπέδου.

Για να απαντήσω στο ερώτημα του κ. Παλαιολόγου, είναι προφανές ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση έχει στομώσει.  Έχει διαψευστεί πολλαπλώς η ευρωπαϊκή κανονικότητα και έχουμε πια περάσει από την Ευρώπη των κρίσεων στην κρίση της Ευρώπης ή για να είμαι ακριβέστερος στην κρίση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, της ευρωπαϊκής στρατηγικής.  Αυτό έχει συμβεί σε πολύ μεγάλο βαθμό γιατί το ευρωπαϊκό οικοδόμημα ως ένα οικοδόμημα μεταπολεμικό είχε έντονα Καντιανά χαρακτηριστικά, βασισμένο στην παραδοχή ότι μετά την εμπειρία του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και υπό συνθήκες ψυχρού πολέμου, η ευρωπαϊκή ήπειρος και πιο συγκεκριμένα η δυτική Ευρώπη έχει πια την πολυτέλεια μιας αιώνιας ειρήνης.

Το ευρωπαϊκό οικοδόμημα από τη δεκαετία του ‘50 έως και τη Συνθήκη της Λισαβόνα οικοδομήθηκε για να λειτουργεί υπό φυσιολογικές συνθήκες θερμοκρασίας και πιέσεως.  Δεν περιείχε σοβαρούς μηχανισμούς πρόβλεψης, ανάσχεσης και αντιμετώπισης κρίσεων.  Βέβαια αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία όταν έχεις ένα οικοδόμημα το οποίο είναι αποτέλεσμα ενός πολιτικού βολονταρισμού, δηλαδή υπερβαίνει σε πάρα πολύ μεγάλο βαθμό τη δεκτικότητα και των εθνικών κρατών και των εθνικών κοινωνιών αλλά και των ίδιων των ευρωπαϊκών μηχανισμών, οι οποίοι παρά τον διακηρυγμένο νομικά κοινοτικό τους χαρακτήρα επηρεάζονται σε όλα τα κρίσιμα θέματα από διαδικασίες που έχουν εντονότατα διακυβερνητικά, δηλαδή διακρατικά χαρακτηριστικά, καθώς όλες οι μεγάλες αποφάσεις και ελήφθησαν και λαμβάνονται μέσα από μία διακυβερνητική διαδικασία, από μία συνεχή διαπραγμάτευση.

Περισσότερα...