Πέμπτη 31 Ιανουαρίου 2019

Ευάγγελος Βενιζέλος

 

Η Δημοκρατία σε κρίση και το πεδίο της πολιτικής*

 

Η Δημοκρατία είναι πάντα σε κρίση γιατί η Δημοκρατία είναι από τη φύση της πάντα συγκρουσιακή. Είναι πλουραλιστική και ανταγωνιστική. Δεν υπάρχει περίπτωση να λειτουργεί ένα δημοκρατικό σύστημα διακυβέρνησης χωρίς να υπάρχουν εντάσεις, συγκρούσεις, αμφισβητήσεις. Χωρίς να υπάρχουν εκκρεμότητες, χωρίς να υπάρχει αντιπαράθεση. Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι στη θεωρία της Δημοκρατίας το πιο «στρατιωτικό» κεφάλαιο είναι η θεωρία των πολιτικών κομμάτων, τα οποία εκλαμβάνονται, ήδη από τον 19ο αιώνα ως οιονεί στρατιωτικοί σχηματισμοί, που προετοιμάζονται, εξοπλίζονται, αγωνίζονται, νικούν, ηττώνται, αναπτύσσουν στρατηγική, κάνουν τακτικούς χειρισμούς, είναι σε διάταξη μάχης. Δεν είναι δηλαδή καθόλου τυχαίο ότι στην πολυκομματική, αντιπροσωπευτική δημοκρατία, η ορολογία με την οποία εκφράζεται ο ανταγωνισμός των κομμάτων, άρα ο πυρήνας της Δημοκρατίας, είναι μια ορολογία κατεξοχήν, και θα έλεγα εντυπωσιακά, στρατιωτική γιατί πάντα υπάρχει ένα ανοιχτό μέτωπο που πρέπει να αντιμετωπισθεί.

Tags: Ευρωπαϊκή ΈνωσηΟμιλίες σε Συνέδρια | Ημερίδες | Εκδηλώσεις, 2019

Καλαμάτα 18 Ιανουαρίου 2019

 

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην Καλαμάτα κατά την παρουσίαση του βιβλίου του «Η Δημοκρατία μεταξύ συγκυρίας και Ιστορίας» (εκδ. ΠΑΤΑΚΗ) στο Πνευματικό Κέντρο Καλαμάτας

 

Σας ευχαριστώ πάρα πολύ από καρδιάς, την καθεμία και τον καθένα από εσάς προσωπικά που μπήκατε στο κόπο να έρθετε σήμερα εδώ, στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου για να παρακολουθήσετε την παρουσίαση του βιβλίου μου και να μου δώστε την πολύ μεγάλη ευκαιρία να σας συναντήσω, γιατί αυτή η επαφή   των προσώπων έχει ιδιαίτερη σημασία, ανανεώνει δεσμούς φιλικούς, συναισθηματικούς και πολιτικούς αλλά αυτό είναι το λιγότερο. Επιπλέον δε υπάρχει πάντα ένα κίνητρο να έρχεται κανείς στην Καλαμάτα, με την οποία θεωρώ ότι έχω στενούς δεσμούς, γιατί έχω πάρα πολλούς φίλους, πέρα από τη σχέση με τον τόπο, με το τοπίο, με την παράδοση και με τον πολιτισμό τον τοπικό.

Tags: Συνταγματική Πολιτική | Αναθεώρηση του ΣυντάγματοςΟμιλίες σε Συνέδρια | Ημερίδες | Εκδηλώσεις, 2019

Ιωάννινα 13 Ιανουαρίου 2019

 

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου κατά την παρουσίαση στα Ιωάννινα του βιβλίου του «Η Δημοκρατία μεταξύ συγκυρίας και Ιστορίας» (εκδ. ΠΑΤΑΚΗ) στο ξενοδοχείο Grand Serai

 

Σας ευχαριστώ προσωπικά την καθεμιά και τον καθένα από εσάς που μπήκατε στον κόπο να έρθετε να παρακολουθήσετε την παρουσίαση του βιβλίου μου αυτού. Ξέρω ότι η ημέρα είναι δύσκολη, Κυριακή, ξέρω ότι το ψύχος είναι μία αντένδειξη και επίσης παρακολουθούσα τις προηγούμενες ημέρες τη δυσκολία της πόλης λόγω του χιονιά. Σας ευχαριστώ για την ευγένειά σας και για τη φιλία σας και για την υπομονή σας. Ευχαριστώ θερμά το συντονιστή της εκδήλωσης, το Γιώργο Παπαχρήστο, άξιο τέκνο του νομού Ιωαννίνων που είναι, θα έλεγα, ο πρύτανης των Ελλήνων πολιτικών συντακτών, ένας έγκυρος, διεισδυτικός αναλυτής της πολιτικής πραγματικότητας αλλά ταυτόχρονα και ένας ακαταπόνητος και επίμονος ρεπόρτερ, γιατί χωρίς έρευνα και χωρίς ρεπορτάζ δεν μπορεί να στοιχειοθετηθεί η ανάλυση.

Tags: Συνταγματική Πολιτική | Αναθεώρηση του ΣυντάγματοςΟμιλίες σε Συνέδρια | Ημερίδες | Εκδηλώσεις, 2019

Θεσσαλονίκη 12 Ιανουαρίου 2019

 

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην Θεσσαλονίκη κατά την παρουσίαση του βιβλίου του «Η Δημοκρατία μεταξύ συγκυρίας και Ιστορίας» (εκδ. ΠΑΤΑΚΗ) στο Electra Palace 

 

Καταρχάς, σας ευχαριστώ πραγματικά για την παρουσία σας, την κάθε μία και τον κάθε έναν από εσάς. Σας ευχαριστώ πολύ για τον κόπο που κάνατε, μία κρύα ημέρα του χειμώνα αλλά ευτυχώς ηλιόλουστη μέχρι τώρα, να έρθετε εδώ, μεσημέρι Σαββάτου, να ιδωθούμε. Αυτό έχει πολύ μεγάλη σημασία, να ανανεώσουμε την επαφή μας και τη σχέση μας και να συζητήσουμε για ένα θέμα το οποίο θα μπορούσε να είναι και βαρύ και απρόσιτο και καθόλου ελκτικό, όπως η σχέση Δημοκρατίας – συγκυρίας – Ιστορίας - Συντάγματος, ενώ ο κόσμος καίγεται. Τρέχουν εξελίξεις ζωτικές για τη χώρα, τίθενται ερωτήματα που αφορούν την εξωτερική πολιτική, ερωτήματα που αφορούν την οικονομική αντοχή της Ελλάδας, ερωτήματα που αφορούν τον συσχετισμό των δυνάμεων, τις εκλογές, το μέλλον, το θεμελιώδες ερώτημα εάν η χώρα μπορεί να αντέξει και να ξαναγίνει μία ομαλή, κανονική χώρα-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της ζώνης του Ευρώ.

Λάρισα 11 Ιανουαρίου 2019

 

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στη Λάρισα κατά την παρουσίαση του βιβλίου του «Η Δημοκρατία μεταξύ συγκυρίας και Ιστορίας» (εκδ. ΠΑΤΑΚΗ) στο ξενοδοχείο Divani Palace

 

Ευχαριστώ πάρα πολύ, την καθεμία και τον καθένα από εσάς, για την παρουσία σας εδώ που μου δίνει πάρα πολύ μεγάλη χαρά. Έχω στενούς δεσμούς με τη Λάρισα, με την ευρύτερη περιοχή. Ψάχνω ευκαιρία να έρχομαι, πότε-πότε, για να ανανεώνουμε αυτή την επαφή μας.

Ευχαριστώ θερμά τον Ανδρέα Γιουρμετάκη, πολύ παλιό μου φίλο, εκλεκτό δημοσιογράφο που συντονίζει τη συζήτηση και τους δύο ομιλητές που προηγήθηκαν, αγαπητούς στενούς μου φίλους, πολύ σημαντικά πρόσωπα του δημοσίου βίου. Ο Δημήτρης Κούρκουλας διέγραψε μία πολύ σημαντική διαδρομή στο στερέωμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είχα τη χαρά να συνεργαστώ μαζί του ως Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης και Υπουργός Εξωτερικών, γιατί ήταν ο στενότερος συνεργάτης μου, Υφυπουργός Εξωτερικών, μία περίοδο πολύ κρίσιμη αλλά και πολύ δημιουργική. Διαχειριστήκαμε μαζί την τελευταία, πολύ σημαντική, ελληνική προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο Λευτέρης Κουσούλης, ένας γνήσιος διανοούμενος, ένας πολιτικός θεολόγος όπως καταλάβατε, γιατί δεν υπάρχει η δυνατότητα να αναλύσουμε τα φαινόμενα της Δημοκρατίας, της Ιστορίας, χωρίς να καταφύγουμε σε ορισμένες θεμελιώδης έννοιες θεολογικού χαρακτήρα, Σεβασμιώτατε. Άλλωστε, η ίδια η έννοια του κράτους, της κυριαρχίας και του Συντάγματος πηγάζει σε πολύ μεγάλο βαθμό μέσα από το Κανονικό Δίκαιο της Εκκλησίας και ως εκ τούτου δεν μπορούμε να ξεφύγουμε από αυτή τη διανοητική και ιστορική σχέση. Βέβαια, επειδή και οι δύο είναι επιστήμονες διανοούμενοι, παρουσίασαν το βιβλίο μου με πολύ αφηρημένο και αφαιρετικό τρόπο, χωρίς παραδείγματα από τη συγκυρία.

Tags: Συνταγματική Πολιτική | Αναθεώρηση του ΣυντάγματοςΟμιλίες σε Συνέδρια | Ημερίδες | Εκδηλώσεις, 2019

Αθήνα, 9 Ιανουαρίου 2019

 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην Επιτροπή Αναθεώρησης στη συζήτηση για τα άρθρα 87-120

 

«Τα τελευταία χρόνια βρισκόμαστε μπροστά στο φαινόμενο αυτό, ενός κυβερνητικά οργανωμένου, ελεγχόμενου και διατυμπανιζόμενου πολιτικά, παραδικαστικού δικτύου, το οποίο, βεβαίως βασίζεται στα πρόθυμα, συντηρητικής καταγωγής, «συνεργεία» που εφάπτονται με το βαθύ κράτος, έχουν προσφέρει παλαιότερα τις υπηρεσίες τους αλλού, τις προσφέρουν τα τελευταία τέσσερα χρόνια στον ΣΥΡΙΖΑ και είναι πάντα πρόθυμα να προσφέρουν και στο μέλλον υπηρεσίες, αλλά θέλω να ελπίζω ότι αυτές δεν θα γίνουν δεκτές, γιατί το φαινόμενο αυτό θα παταχθεί αλύπητα.»

  

Κυρίες και κύριοι βουλευτές, είναι πολύ πλούσια η θεματολογία αυτής της ενότητας, θα κάνω ορισμένες επιλεκτικές αναφορές. Ξεκινώ από τις Ανεξάρτητες Αρχές. Δεν θα επαναλάβω αυτά που ειπώθηκαν το 2001, ήταν έντονος ο προβληματισμός για τον θεσμό των Ανεξάρτητων Αρχών. Είναι προφανές ότι οι Ανεξάρτητες Αρχές υπόκεινται σε κοινοβουλευτικό έλεγχο, η Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας έχει ως βασική αποστολή τον έλεγχο επί των Κοινοβουλευτικών Αρχών, η δε ιδέα του ΣΥΡΙΖΑ να απαιτείται νόμος αυξημένης πλειοψηφίας για τη σύσταση νέας Ανεξάρτητης Αρχής, πέραν των προβλεπομένων στο Σύνταγμα, είναι μία σωστή ιδέα. Είναι εσφαλμένο, όμως, να περιορισθεί η αναγκαία πλειοψηφία στη Διάσκεψη των Προέδρων, τρία πέμπτα στη διάσκεψη των Προέδρων σημαίνει μόνον η κυβερνητική πλειοψηφία. Αντιθέτως, η μεταφορά της αρμοδιότητας σε κανονική Κοινοβουλευτική Επιτροπή θα επέτρεπε να έχουμε πλειοψηφία 3/5 στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή που έχει σύνθεση ανάλογη με τη δύναμη των κομμάτων. Η διάσκεψη δεν έχει σύνθεση ανάλογη με τη δύναμη των κομμάτων.

Tags: Συνταγματική Πολιτική | Αναθεώρηση του ΣυντάγματοςΔικαιοσύνηΑγορεύσεις | Παρεμβάσεις 2019Συνταγματική Αναθεώρηση 2019

Αθήνα, 20 Δεκεμβρίου 2018

 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην παρουσίαση του νέου του βιβλίου

«Η Δημοκρατία μεταξύ συγκυρίας και Ιστορίας
Προσδοκίες και κίνδυνοι από την αναθεώρηση του Συντάγματος» (εκδ. ΠΑΤΑΚΗ)*

 

Ευχαριστώ όλες και όλους σας για την παρουσία σας εδώ. Θέλω και εγώ να μνημονεύσω ιδιαιτέρως τους πρώην πρωθυπουργούς, τον Αντώνη Σαμαρά, τον Παναγιώτη Πικραμένο. Θέλω να μνημονεύσω τους πρώην Προέδρους του Συμβουλίου της Επικρατείας και πρώην Αντιπροέδρους που μας τιμούν με την παρουσία τους, τους είμαι βαθύτατα υπόχρεος και ελπίζω, με έναν μεταφυσικό τρόπο, ότι θα ήθελαν να είναι παρόντες εδώ και μη ζώντες τώρα Πρόεδροι που διηύθυναν το δικαστήριο. Θα αναφέρω αυτούς επί των ημερών των οποίων άσκησα ενεργό δικηγορία, ο Θεμιστοκλής Κουρουσόπουλος, ο Βάσσος Ρώτης, ο Βασίλης Μποτόπουλος. Θέλω επίσης να μνημονεύσω την παρουσία της πρώην Εισαγγελέως του Αρείου Πάγου, της κ. Ευτέρπης Κοτζαμάνη, και να ευχαριστήσω θερμά όλους τους συναδέλφους μου στη Βουλή, τους συναδέλφους μου στην ακαδημαϊκή κοινότητα. Ο Παρασκευάς Αυγερινός νομίζω ότι είναι το πρόσωπο που συμβολίζει το χώρο της δημοκρατικής παράταξης και ο Γιάννης Βαρβιτσιώτης το χώρο, θα λέγαμε, της συντηρητικής παράταξης, αν και ο ίδιος έχει μετακινηθεί προς πολύ προοδευτικότερες θέσεις και θέλω να πιστεύω ότι θυμάται με συμπάθεια και φιλία τη συνύπαρξή μας, επί σειρά ετών, ως γενικών εισηγητών για την αναθεώρηση του 2001, αυτός εκ μέρους της τότε αντιπολίτευσης και εγώ εκ μέρους της πλειοψηφίας. Αλλά είναι κοινή η προσπάθεια που κάναμε και συναινετικό, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, το αποτέλεσμα.

Tags: Συνταγματική Πολιτική | Αναθεώρηση του ΣυντάγματοςΟμιλίες σε Συνέδρια | Ημερίδες | Εκδηλώσεις, 2018Συνταγματική Αναθεώρηση 2019Παρουσιάσεις Βιβλίων

Δεκέμβριος 2018

 

Ευάγγελος Βενιζέλος

 

Το πρόβλημα είναι πολύ μεγαλύτερο από τον λαϊκισμό:

είναι πρόβλημα δημοκρατίας *

 

"Πρέπει να υπάρχει ένα αυθόρμητο μέτωπο προστασίας του μέλλοντος του τόπου και των παιδιών μας, αυτό δεν είναι ούτε απλώς αντιπολιτευόμενο ούτε απλώς αντιλαϊκιστικό. Είναι το μεγάλο μέτωπο της εθνικής και δημοκρατικής επαγρύπνησης. "

 

Υπάρχουν πολλές κρίσιμες αποχρώσεις κάτω από τη γενική έννοια του λαϊκισμού. Υπάρχει όμως πρωτίστως πρόβλημα δημοκρατίας. Η δημοκρατία, εννοώντας τη δυτική δημοκρατία, δηλαδή τη φιλελεύθερη δημοκρατία, ήταν ταυτισμένη για μία πολύ μεγάλη περίοδο –ας πάρουμε την πιο πρόσφατη περίοδο, τη μεταπολεμική από το 1945 και μετά– με την ανάπτυξη, την πρόοδο, την ανταγωνιστικότητα, τα μεγάλα τεχνολογικά επιτεύγματα. Δεν υπήρχαν ανεπτυγμένες χώρες, με δυναμισμό καιπροοπτική που δεν ήταν δημοκρατίες. Τώρα πια υπάρχουν αυταρχικά καθεστώτα με τεράστιες οικονομικές δυνατότητες. Υπάρχουν αυταρχικά καθεστώτα που έχουν διδαχθεί από το ιστορικό πάθημα της Σοβιετικής Ένωσης και έχουν μεγάλα επιτεύγματα, οικονομικά και αναπτυξιακά, ενώ είναι αυταρχικά καθεστώτα [Yascha Mounk and Roberto Stefan Foa, The End of the Democratic Century. Autocracy’s Global Ascendance, Foreign Affairs, May / June 2018]. Ταυτόχρονα υπάρχουν αναπτυγμένες δυτικές χώρες, ακόμη και κράτη μέλη της ΕΕ στα οποία εμφανίζεται το φαινόμενο της αυταρχικής και μη φιλελεύθερης δημοκρατίας, της illiberal democracy.

Tags: Ομιλίες σε Συνέδρια | Ημερίδες | Εκδηλώσεις, 2018Παρουσιάσεις Βιβλίων

Τετάρτη 19 Δεκεμβρίου 2018

Ευάγγελος Βενιζέλος



Συνταγματική Αναθεώρηση και Δικαιοσύνη*

 

Ευχαριστώ τον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών για την πρόσκληση και όλους τους παρισταμένους για την συμμετοχή τους.

Α. Θα μου επιτρέψετε να ξεκινήσω από μια όσο γίνεται πιο επιγραμματική, υπενθύμιση του κεκτημένου της Αναθεώρησης του 2001, της τελευταίας που ασχολήθηκε με θέματα του κεφαλαίου περί Δικαστικής Εξουσίας. Με την Αναθεώρηση του 2001 συντελέστηκαν πάρα πολλές αλλαγές στο κεφάλαιο της Δικαστικής Εξουσίας, τις οποίες φαίνεται ότι τις έχουμε λησμονήσει. Δεν δικαιολογείται διαφορετικά το γεγονός ότι έχουν μείνει αναξιοποίητα τεράστια αποθέματα κανονιστικής ύλης του Συντάγματος στα θέματα τα σχετικά με την οργάνωση και λειτουργία της Δικαιοσύνης.

Θυμίζω, λοιπόν, ότι το 2001, στον πυλώνα της οργάνωσης και λειτουργίας της Δικαιοσύνης και της ενίσχυσης της εσωτερικής ανεξαρτησίας της, τροποποιήθηκε η διάταξη για την επιλογή στις κορυφαίες θέσεις με την επιβολή μέγιστης, τετραετούς, θητείας στους επιλεγομένους για τις θέσεις των προέδρων των Ανωτάτων Δικαστηρίων, του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου και των γενικών επιτρόπων. Διεξήχθη πολύ μεγάλη συζήτηση επί πολλά χρόνια, από το 1995 έως το 2001, για την αλλαγή του συστήματος επιλογής. Εξετάστηκαν διεξοδικά όλες οι πιθανές λύσεις.

Tags: Συνταγματική Πολιτική | Αναθεώρηση του ΣυντάγματοςΔικαιοσύνηΟμιλίες σε Συνέδρια | Ημερίδες | Εκδηλώσεις, 2018Συνταγματική Αναθεώρηση 2019

Αθήνα 18 Δεκεμβρίου 2018

 

Ευάγγελος Βενιζέλος

 

Η συνταγματική θέση του Προέδρου της Δημοκρατίας ως αντικείμενο της διαδικασίας αναθεώρησης του Συντάγματος*

  

Η αναθεώρηση είναι μία διαδικασία εξαιρετικά επικίνδυνη, είναι μια στιγμή επιβεβαίωσης και διακινδύνευσης ταυτόχρονα του αυστηρού χαρακτήρα του Συντάγματος. Η περίοδος της αναθεωρητικής διαδικασίας είναι, μία περίοδος «ηρτημένου» του αυστηρού συντάγματος, του γραπτού και τυπικού Συντάγματος της χώρας. Όταν ανοίγει κανείς αυτή την πόρτα, της επικοινωνίας του Συντάγματος με την Ιστορία, με τον μακρύ ιστορικό χρόνο, πρέπει να γνωρίζει ότι υπάρχουν ορισμένες προϋποθέσεις. Η θεμελιώδης προϋπόθεση, είναι η αναθεωρητική  συναίνεση, η οποία δεν είναι εθελοντική, είναι μια συναίνεση αναγκαστική λόγω των μεταπλειοψηφικών εγγυήσεων, που προβλέπει το άρθρο 110 του Συντάγματος. Αυτό έχει πάρα πολύ μεγάλη σημασία, γιατί χωρίς την αναγκαία αναθεωρητική συναίνεση, στενεύει το εύρος αποδοχής του Συντάγματος. Το Σύνταγμα γίνεται πεδίο σύγκρουσης, ενώ πρέπει να είναι πεδίο συνύπαρξης και σύνθεσης των απόψεων. Γιατί το Σύνταγμα πρέπει να είναι ευρύχωρο, δεν πρέπει να είναι ούτε αριστερό, ούτε δεξιό, ούτε προοδευτικό, ούτε συντηρητικό, πρέπει να είναι το πλαίσιο που μακροχρονίως διασφαλίζει τη λειτουργία του κράτους, της κοινωνίας, των πολιτικών δυνάμεων, των κοινωνικών δυνάμεων.

Tags: Συνταγματική Πολιτική | Αναθεώρηση του ΣυντάγματοςΒουλή | Κυβέρνηση | ΠτΔΟμιλίες σε Συνέδρια | Ημερίδες | Εκδηλώσεις, 2019Συνταγματική Αναθεώρηση 2019

Υποκατηγορίες