9 Φεβρουαρίου 2023
Μπορεί να υπάρχει Ευρώπη εκτός Δύσης; *
Το βιβλίο του Λουκά Τσούκαλη είναι βιβλίο ισχυρών πεποιθήσεων και βαθιάς γνώσης. Ο συγγραφέας είναι πεπεισμένος και μαχητικός ευρωπαίος, αλλά και ένας βαθυστόχαστος ψύχραιμος, ρεαλιστής, μετριοπαθής αναλυτής που εντοπίζει τα ουσιώδη και θέτει με σαφήνεια τα διλήμματα. Η ενηλικίωση της Ευρώπης προϋποθέτει ή και προκαλεί την ενηλικίωση της ευρωπαϊκής θεωρίας και το γεγονός ότι ο Λουκάς Τσούκαλης είναι ένας διεθνώς πασίγνωστος, έγκυρος και αποδεκτός Έλληνας ευρωπαίος επιστήμων της ευρωπαϊκής θεωρίας είναι ένα πολύ μεγάλο πλεονέκτημα για τη χώρα μας.
Βέβαια summa summarum, η αφετηρία της ανάλυσης του Λουκά Τσούκαλη είναι ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση είναι ένα success story. Το ερώτημα είναι, υπό τις παρούσες συνθήκες, έχοντας την εμπειρία των αλλεπάλληλων κρίσεων, πώς μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τα μεγάλα θέματα που τίθενται. Μετά από τη βιωματική όψη των πραγμάτων που βλέπουμε στο πρώτο μέρος του βιβλίου, ο συγγραφέας τα αναλύει όλα αυτά ευσύνοπτα, με πρακτικό και υποδειγματικά στοχευμένο τρόπο στο δεύτερο μέρος του βιβλίου, ταξινομώντας τα σε επτά μεγάλα κεφάλαια, το καθένα από τα οποία έχει βαρύνουσα σημασία.
Τρίτη 8 Μαρτίου 2022
Άρθρο Ευάγγελου Βενιζέλου στο Protagon.gr
[in english, here ]
Η πυρηνική απειλή και τα όρια της ευρωπαϊκής αμυντικής πολιτικής
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει δεχθεί δύο σοκ τα τελευταία δυόμιση χρόνια, την πανδημία και τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Οι δύο αυτές οριακές καταστάσεις την έχουν αναγκάσει να κινητοποιηθεί, να οξύνει τα ανακλαστικά της. Είχε προετοιμαστεί τη δεκαετία της οικονομικής κρίσης κυρίως στο «Εργαστήριον η Ελλάς», προκειμένου να διαμορφώσει σταδιακά την ικανότητα να αντιδρά σε κρίσεις. Επί δεκαετίες πριν νόμιζε ότι η Ιστορία έχει τελειώσει και ότι όλα θα λειτουργούν «υπό φυσιολογικές συνθήκες θερμοκρασίας και πιέσεως».
December 16, 2021
Evangelos Venizelos
Verfassungsblog | On Matters Constitutional
The Conference on the Future of Europe as an Institutional Illusion
The Conference on the Future of Europe is currently underway on the basis of the joint Declaration of 10 March 2021. On 10 – 12 December, 200 citizens gathered on campus in Florence and online to discuss topical issues such as protecting democracy and the rule of law, European values and identity. The European University Institute has been selected as one of the four host institutions for the „European Citizens’ Panels“ in the framework of the Conference. Nine months after the Joint Declaration there is ample evidence from the Conference that allows us to assess this institutional event. The Conference might best be described as a campaign to stimulate public interest for EU politics.
Σάββατο 8 Ιανουαρίου 2022
Άρθρο Ευάγγελου Βενιζέλου για το liberal.gr
Δικαιώθηκε η ένταξη της Ελλάδας στην Ευρωζώνη;
Από τα είκοσι χρόνια της κυκλοφορίας του ευρώ σε φυσική μορφή και της ένταξης της Ελλάδας στην Ευρωζώνη (1.1.2002 ), τα δέκα συμπίπτουν με την οικονομική κρίση και την κρίση της πανδημίας η οικονομική παράμετρος της οποίας είναι απολύτως συνυφασμένη με την υγειονομική. Μπορούμε συνεπώς να πούμε ότι η Ελλάδα συμπληρώνει είκοσι χρόνια συμμετοχής στη νομισματική ένωση και δέκα χρόνια λειτουργίας της ως εργαστηρίου στο οποίο δοκιμάστηκε η ικανότητα της Ευρωζώνης να διαχειρίζεται κρίσεις και να προσαρμόζει τους κανόνες οικονομικής διακυβέρνησής της με τρόπο αδιανόητο για την αρχική «νομική» περιγραφή του όλου εγχειρήματος. Αν δεν υπήρχε η - ελληνική κυρίως- κρίση χρέους της περιόδου 2009-2018, η Ε.Ε. και ιδίως η Ευρωζώνη δεν θα μπορούσε να αντιμετωπίσει γρήγορα, ευέλικτα και δυναμικά την οικονομική διάσταση της πανδημικής κρίσης.
Δευτέρα 27 Σεπτεμβρίου 2021
Σημεία τοποθετήσεων Ευ. Βενιζέλου στη συζήτηση με τη Ντόρα Μπακογιάννη για τις γερμανικές εκλογές, στην τηλεόραση του ΣΚΑΙ στην έκτακτη εκπομπή με την Σία Κοσιώνη, τον Παύλο Τσίμα και τον Αλέξη Παπαχελά (26.9.2021)
Ευ. Βενιζέλος: Θα ξεκινήσω, αφού σας καλησπερίσω, με μία παρατήρηση αυτονόητη, αλλά πρέπει να την επαναλάβουμε σήμερα.
Η ισχυρότερη οικονομία της Ευρώπης, η ισχυρότερη χώρα της Ευρώπης –με καταναγκασμούς πολιτικούς και στρατιωτικούς, αλλά σίγουρα η πιο ισχυρή χώρα της Ευρώπης– έχει εκλογικό σύστημα αναλογικό, κοντά σε αυτό που εμείς λέμε απλή αναλογική, κυβερνιέται διαρκώς από συμμαχικές κυβερνήσεις, δεν υπάρχει η έννοια της μονοκομματικής αυτοδύναμης πλειοψηφίας, της μονοκομματικής κυβέρνησης. Αυτό σημαίνει πάρα πολλά ως νοοτροπία, ως αντίληψη, τι σημαίνει συνεργασία, συναίνεση, τι σημαίνει μία, πολλές φορές, μεταπλειοψηφική δημοκρατία. Το πρώτο είναι αυτό.
Δευτέρα 27 Σεπτεμβρίου 2021
Άρθρο Ευάγγελου Βενιζέλου στα ΝΕΑ για τις Γερμανικές εκλογές
Μια νέα γερμανική πρωτίστως κυβέρνηση
Στα κράτη μέλη της ΕΕ οι εθνικές βουλευτικές εκλογές αποκτούν ιδιαίτερα ενδιαφέροντα ή ακόμη και δραματικό χαρακτήρα μόνον όταν αυτές ενδέχεται να οδηγήσουν σε κυβερνητικά σχήματα που αποκλίνουν από τις αξίες της Ένωσης και ιδίως από τον σεβασμό του κράτους δικαίου ή καταγράφουν λαϊκή εντολή που μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στη λειτουργία της Ένωσης και την πορεία της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
Δεν είναι προφανώς αυτή η περίπτωση των χθεσινών γερμανικών ομοσπονδιακών εκλογών. Η εντυπωσιακή και μη αναμενόμενη μέχρι πριν λίγους μήνες άνοδος του SPD, η αισθητή πτώση του συνασπισμού CDU/ CSU, η άνοδος των Πρασίνων που αρκούνται όμως στην τρίτη θέση, η προσωπική επιτυχία του Όλαφ Σολτς στο εκλογικό σώμα μετά την ήττα των απόψεών του στους εσωκομματικούς συσχετισμούς και την ανάδειξη μιας «αριστερής» κομματικής ηγεσίας, η προσωπική αποτυχία του Άρμιν Λάσετ στο εκλογικό σώμα παρά την κατίσχυσή του στους εσωκομματικούς συσχετισμούς, η μετεωρική εκτόξευση και στη συνέχεια η καθήλωση σε μέση τροχιά της υποψήφιας των Πρασίνων και όλα τα συναφή, έχουν βεβαίως ενδιαφέρον. Κυρίως όμως εθνικό. Δεν επηρεάζουν, κατα την εκτίμησή μου, ούτε τους ευρωπαϊκούς ούτε πολύ περισσότερο τους διεθνείς συσχετισμούς.
Κυριακή 19 Σεπτεμβρίου 2021
Άρθρο Ευάγγελου Βενιζέλου στην Καθημερινή της Κυριακής και στο αφιέρωμα «Άγκελα Μέρκελ»
Μια σοφότερη Άγκελα Μέρκελ
Στον αποχαιρετιστήριο αναστοχασμό της καγκελαρίου Μέρκελ, η ελληνική περιπέτεια της περιόδου 2009 - 2019 φάνηκε να κατέχει ιδιαίτερη θέση. Εύλογο. Η κρίση, για την ακρίβεια η δύσκολη διαχείριση των επιπτώσεων της κρίσης που επωάστηκε επί δεκαετίες πριν αρχίσει να καθίσταται ανεξέλεγκτη το 2009, συμπίπτει με τα δυο τρίτα περίπου της συνολικής θητείας της Άγκελα Μέρκελ στην ηγεσία της Γερμανίας και εκ των πραγμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Επιπλέον, η κυρία Μέρκελ έζησε όλη την ελληνική υπόθεση από την αρχή μέχρι το τέλος. Συνυπήρξε με όλους τους Έλληνες πρωθυπουργούς της περιόδου 2005 - 2021. Προφανώς θυμάται τις συζητήσεις για τα δημοσιονομικά και μακροοικονομικά δεδομένα της περιόδου 2005-2009 και τα αρχικά πανευρωπαϊκά μέτρα του 2008 που ελήφθησαν με την ψευδαίσθηση ότι τα κράτη - μέλη της Ευρωζώνης μπορούσαν στο σύνολό τους να αποφύγουν τον φαύλο κύκλο που μετέτρεπε τη χρηματοπιστωτική κρίση σε δημοσιονομική και το αντίστροφο. Αυτό δυστυχώς αποδείχθηκε, σε λιγότερο από δυο χρόνια, φρούδα ελπίδα.
Τετάρτη 15 Σεπτεμβρίου 2021
Παρεμβάσεις Ευάγγελου Βενιζέλου στη συζήτηση που διοργάνωσε το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, στο πλαίσιο του Thessaloniki Helexpo Forum, με θέμα:
Το μέλλον της Ευρώπης – 40 χρόνια η Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Ένωση*
Πρώτη παρέμβαση
«Η Ιστορία αναδεικνύει τον μακρύ χρόνο, όπως λέμε, αλλά όταν γιορτάζουμε κάποιες επετείους, ο μακρύς χρόνος συστέλλεται περιέργως. Από τα 200 χρόνια του ελεύθερου βίου του Ελληνικού Κράτους, τα 47, δηλαδή το 1/4 περίπου, είναι η Μεταπολίτευση, τα 40 η ευρωπαϊκή πορεία της χώρας.
Η ελληνική κοινωνία φαντασιώνεται πολλές φορές μία δική της αντίληψη περί Ανατολής, αλλά, όταν καλείται να κάνει κρίσιμες επιλογές, έστω με δισταγμούς και λάθη, κάνει δυτικές στρατηγικές επιλογές. Έτσι έγινε πάντοτε στην πορεία αυτών των 200 ετών. Με αυτή την πολιτική και στρατηγική λογική ενταχθήκαμε στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 1981, ζητήσαμε την ένταξη το 1975 –ο Κωνσταντίνος Καραμανλής– και νομίζω ότι με αυτή τη λογική κρίθηκε και η πορεία μας τα 10 χρόνια της κρίσης. Γιατί, από τα 40 χρόνια της συμμετοχής μας, τα 10 είναι πολύ ταραγμένα χρόνια, είναι τα χρόνια των προγραμμάτων στήριξης, των μνημονίων, των περιοριστικών μέτρων.
Παρασκευή 19 Φεβρουαρίου 2021
Ευάγγελος Βενιζέλος
Κράτος Δικαίου στην ΕΕ: Προκλήσεις και Προοπτικές *
Σας ευχαριστώ πολύ, κυρία Βαρβιτσιώτη που συντονίζετε την εκδήλωσή μας. Επιτρέψτε μου να εκφράσω θερμές ευχαριστίες στην κυρία Πρόεδρο της Δημοκρατίας, που μας τίμησε με το χαιρετισμό της. Όχι απλώς μας τίμησε, αλλά μας τροφοδότησε και με μία εισαγωγή η οποία ήταν πλήρης και συστηματική, πραγματικά πολύτιμη. Χαίρομαι που συνδιοργανώνουμε την εκδήλωση αυτή με το Konrad Adenauer Stiftung και, φυσικά, με το Κέντρο Διεθνούς και Ευρωπαϊκού Οικονομικού Δικαίου. Χαίρομαι, γιατί έχουμε μαζί μας τον Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, την πρώην Αντιπρόεδρο του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και το πρώην Πρόεδρο του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δηλαδή την πιο κατάλληλη σύνθεση ομιλητών για να δούμε αυτό το πάντα επίκαιρο και θεμελιώδες ζήτημα.
Evangelos Venizelos
Published on Verfassungsblog, May 27, 2020
Passive and Unequal: The Karlsruhe Vision for the Eurozone
1. The decision of the Bundesverfassungsgericht (BVerfG) on the European Central Bank’s PSPP program did not come as a shock. All the critical arguments of that decision can be found explicitly or implicitly in the BVerfG’s referral to the Court of Justice of the EU on 18 July 2017. The CJEU replied through the preliminary ruling of 11 December 2018 (Weiss and Others, C-493/17).
2. The real object of the decision of the BVerfG is the economic governance of the Eurozone or rather the big bet of European solidarity and European integration, in the midst of a pandemic even. These are all of particular interest to Greece, which has acted as a lever of pressure and as a laboratory to test new institutions of economic governance and even quantitative easing.