Εκτύπωση

Τετάρτη, 17 Απριλίου 2013

Ομιλία Προέδρου του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελου Βενιζέλου στη Διαρκή Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων, με θέμα ημερήσιας διάταξης: Επεξεργασία και εξέταση της πρότασης νόμου αρμοδιότητας του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας «Ίδρυση Εθνικού Ταμείου Κοινωνικής Αλληλεγγύης Γενεών»

Κυρίες και κύριοι βουλευτές, τον Ιούλιο, λίγες εβδομάδες μετά τον σχηματισμό της Κυβέρνησης, η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ υπέβαλε την πρώτη πρόταση νόμου, που είναι αυτή που συζητείται με καθυστέρηση δυστυχώς σήμερα. Την πρότασή μας για τη συγκρότηση ενός Ταμείου Αλληλεγγύης των Γενεών, τα έσοδα του οποίου θα προέρχονται από τη μελλοντική εκμετάλλευση των εθνικών πόρων, του ορυκτού πλούτου, των υδρογονανθράκων και σκοπός του ταμείου αυτού θα είναι βεβαίως η ενίσχυση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, η ενίσχυση των ασφαλιστικών ταμείων.

Αντιλαμβάνεστε ότι αυτό είχε γίνει τον Ιούλιο του 2012, επειδή ήταν αντιληπτό από όλους μας εδώ και χρόνια πως η δημογραφική και δημοσιονομική κρίση των ευρωπαϊκών συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης, όχι μόνον στην Ελλάδα, σε όλες τις χώρες, επέβαλε και επιβάλλει άλλου είδους πρωτοβουλίες, άλλου είδους ρυθμίσεις, οι οποίες υπερβαίνουν τις μέχρι τώρα κλασικές αντιλήψεις για τη χρηματοδότηση της κοινωνικής ασφάλισης.

Δεν μπορεί να κάνει κανείς διάκριση πια ανάμεσα σε φορολογικά και ασφαλιστικά έσοδα, δεν μπορεί να μιλάει για μια ασφάλιση εργασίας μόνο ή για την ασφάλιση ανεργίας, πρέπει να μιλήσει με όρους εθνικής σύνταξης και κάλυψης.

Και βεβαίως η κρίση, η οποία έχει κατακλύσει την ευρωπαϊκή ήπειρο από το 2008 και μετά και την οποία βιώνει ο ελληνικός λαός με πολύ οδυνηρό τρόπο από το 2009 και μετά, μας επιβάλλει να κινηθούμε με πιο ριζοσπαστικό και θαρραλέο τρόπο και στο ζήτημα αυτό.

Αυτές ήταν οι σκέψεις μας τον Ιούλιο του 2012, όταν υποβάλλαμε την πρόταση νόμου. Δε σκεφτόμασταν τότε ότι λόγω της διαδικαστικής καθυστέρησης, η πρόταση αυτή θα αποκτούσε μία πρόσθετη, πάρα πολύ σημαντική θα έλεγα, επικαιρότητα. Διότι η κυπριακή εμπειρία, όλα όσα συνέβησαν στην Κύπρο τις τελευταίες εβδομάδες, κάνουν την πρόταση αυτή ακόμη πιο επιτακτική, ακόμη πιο αναγκαία. Η πρόταση νόμου έχει το σπάνιο προσόν να συμπυκνώνει σε μία νομοθετική πρωτοβουλία τρεις μεγάλες πολιτικές πρωτοβουλίες:

Κι επειδή σωστά επεσήμανε ο Υπουργός Εργασίας στο έγγραφό του προς τη Βουλή ότι ούτως ή άλλως έχουμε ιδρύσει ασφαλιστικό κεφάλαιο αλληλεγγύης των γενεών που λειτουργεί, δεν έχουμε καμία αντίρρηση ο λογαριασμός που θα συγκροτηθεί με τα έσοδα από την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων να αποτελέσει τμήμα του ασφαλιστικού κεφαλαίου αλληλεγγύης των γενεών. Αυτό θα μειώσει και την ούτως ή άλλως ελάχιστη λειτουργική δαπάνη η οποία προβλέπεται στην πρόταση νόμου, θα τη μηδενίσει, γιατί καλύπτεται από την υπάρχουσα υποδομή του ασφαλιστικού κεφαλαίου αλληλεγγύης των γενεών.

Ούτως ή άλλως, εκτός από την υφιστάμενη ρύθμιση για το ασφαλιστικό κεφάλαιο αλληλεγγύης των γενεών και στο νόμο που ρύθμισε τα σχετικά με τη μείωση του ελληνικού δημοσίου χρέους, σε σχέση με το κούρεμα, σε σχέση με το γνωστό PSI, προβλέπεται ρητά ότι τα ασφαλιστικά ταμεία θα ενισχυθούν μέσω των πόρων από την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων.

Θέλω εδώ να είμαι απολύτως σαφής και σε σχέση με τη γνωστή κριτική, τη γνωστή ένσταση που ακούγεται. Ναι, έρχεστε και λέτε «διαμορφώνουμε ένα εθνικό κεφάλαιο αλληλεγγύης των γενεών από μελλοντικά έσοδα από την εκμετάλλευση υδρογονανθράκων». Αλλά βέβαια πρέπει να σας πω μετά τις τελευταίες έρευνες, «ενώ μέσω της μείωσης του δημοσίου χρέους, μέσω του PSI, μειώσατε τα αποθεματικά των ασφαλιστικών ταμείων και άρα τους πήρατε υφιστάμενο χαρτοφυλάκιο και έρχεστε και τους δίνετε μία νομοθετική υπόσχεση».

Δεν είναι έτσι, δεν είναι καθόλου έτσι και είναι μια ευκαιρία απευθυνόμενος στη Διαρκή Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων που χειρίζεται τα θέματα κοινωνικής ασφάλισης, να πω αυτά που έχω κατ’ επανάληψη πει στις Διοικήσεις των ταμείων, διορισμένες και αιρετές, την περίοδο που επεξεργαζόμασταν τη μείωση του ελληνικού δημοσίου χρέους και αμέσως μετά.


Για τη μείωση του δημοσίου χρέους

Θυμίζω κατ’ αρχάς ότι η Ελλάδα είναι η χώρα που έχει στα χέρια της το τελευταίο πρόγραμμα στήριξης -από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο- παλαιού τύπου: Μεγάλο δάνειο 240 δισ. ευρώ, με ευνοϊκούς όρους, χαμηλό επιτόκιο, μακρά περίοδος εξόφλησης, μακρά περίοδος χάριτος και βεβαίως ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών από τα κονδύλια του δανείου αυτού και όχι με συμμετοχή των καταθετών, όπως έγινε στο δραματικό «εργαστήριο» της Κύπρου πριν από λίγες εβδομάδες.

Επίσης, σας θυμίζω ότι η μείωση του δημοσίου χρέους, η οποία έχει επιτευχθεί μέχρι τώρα με το PSI και με την επαναγορά ομολόγων, με το dept buyback, έχει φτάσει στο 65% του ΑΕΠ, έχει μειωθεί το ελληνικό δημόσιο χρέος κατά 65 μονάδες του ΑΕΠ. Ποτέ άλλοτε στα χρονικά δεν έχει γίνει τόσο μεγάλη μείωση του δημοσίου χρέους, σε απόλυτους αριθμούς, ούτε καν σε ποσοστό του ΑΕΠ σε μια χώρα με τόσο μεγάλο ΑΕΠ, όπως η Ελλάδα, μια χώρα ευρωπαϊκή της Ευρωζώνης.

Και σας θυμίζω ότι τώρα πια και με την τελευταία ανακοίνωση της τρόικας που θυμίζει τις σχετικές αποφάσεις του Eurogroup και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, όλοι ομολογούν και όλοι λένε ευθέως ότι επίκειται και νεώτερη μείωση του ελληνικού δημοσίου χρέους, άρα μείωση του χρέους που κατέχει ο διεθνής δημόσιος τομέας, γιατί δεν υπάρχει μηχανισμός μείωσης του χρέους που κατέχει ο διεθνής ιδιωτικός τομέας τώρα, μόλις η χώρα φτάσει σε πρωτογενές πλεόνασμα και ξέρετε ότι είμαστε δίπλα στο πρωτογενές πλεόνασμα. Άρα, η Ελλάδα θα αποκτήσει χρέος βιώσιμο και ένα εφαλτήριο για την ανάκαμψή της, το οποίο είναι πάρα πολύ σημαντικό.

Θέλω όμως να ξέρετε τι είναι αυτό που υπέστησαν τα ασφαλιστικά ταμεία το 2012, τον Μάρτιο, όταν ολοκληρώθηκε το PSI. Το χαρτοφυλάκιο των ελληνικών ασφαλιστικών ταμείων σε ομόλογα ελληνικού δημοσίου έπρεπε να μετάσχει στη διαδικασία, προκειμένου να διασφαλιστεί η εφαρμογή και η ολοκλήρωση της διαδικασίας, έπρεπε να έχουμε τις αναγκαίες απαρτίες και πλειοψηφίες για να εφαρμοστούν οι ρήτρες συλλογικής δράσης, τα CACs.

Άρα, δεν μπορούσαμε να απαλλάξουμε τα ελληνικά ασφαλιστικά ταμεία από αυτό το βάρος, παρότι το επιχειρήσαμε, γιατί έπρεπε να είμαστε σίγουροι ότι θα πετύχουμε τις προβλεπόμενες απαρτίες και πλειοψηφίες. Με ποια λογική; Με τη λογική ότι για να υπάρχει ασφαλιστικό σύστημα πρέπει να υπάρχει η χώρα και η οικονομία. Αν δεν υπάρχει η χώρα και η οικονομία, δεν υπάρχει ασφαλιστικό σύστημα.

Και για να έχουμε μία αίσθηση των μεγεθών, το χαρτοφυλάκιο των ελληνικών ασφαλιστικών ταμείων τότε ήταν 22 δισ. ευρώ σε ομόλογα ελληνικού δημοσίου και σε ομόλογα επενδεδυμένα από το κοινό κεφάλαιο της Τράπεζας της Ελλάδος. Το ποσό των 22 δισ. ευρώ μειώθηκε κατά ποσοστό 53,5% όσο είναι η μείωση που υπέστησαν οι κάτοχοι των ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου.

Ας πούμε ότι έτσι φτάνουμε περίπου τα 14 δισ. ευρώ. Θέλω να ξέρετε ότι η ετήσια επιχορήγηση μέσω κρατικού προϋπολογισμού στα ελληνικά ασφαλιστικά ταμεία, μη συνυπολογιζομένου του κόστους των συντάξεων του δημοσίου, των πολιτικών και στρατιωτικών συντάξεων, είναι 17 δισ. ευρώ. Άρα, η μείωση του χαρτοφυλακίου είναι μικρότερη από το μέγεθος μιας ετήσιας επιχορήγησης. Η δε συνολική επιχορήγηση του κράτους προς τα ασφαλιστικά ταμεία την περίοδο 2000-2012, από την ένταξη στην ΟΝΕ μέχρι το PSI, ήταν 154 δισ. ευρώ.

Αντιλαμβάνεστε λοιπόν πόσο μικρή είναι η επιρροή σε σχέση με τη στήριξη που παρέχει το κράτος στα ελληνικά ασφαλιστικά ταμεία και με τη σημασία που είχε να παραμείνει όρθια η ελληνική οικονομία και να έχουμε μία μείωση του χρέους, η οποία υπερέβη συνολικά τα 125-130 δισ. ευρώ, η μεγαλύτερη στον κόσμο.

Και είχαμε καλέσει τότε τα μεγάλα ασφαλιστικά ταμεία, κυρίως το ΙΚΑ, τον ΟΓΑ και τον ΟΑΕΕ και τους είχαμε πει επισήμως: Ναι, με τα λεφτά που έχετε πάρει από το PSI αγοράστε ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου νέας έκδοσης, διότι αυτά θα αποκαταστήσουν το χαρτοφυλάκιό σας στο 100% και θα σας αποφέρουν κέρδη.

Και ο μόνος που το έκανε αυτό, που είναι η Ανώνυμη Εταιρεία Διαχείρισης του Χαρτοφυλακίου του ΙΚΑ, ωφελήθηκε τα μέγιστα από την επιλογή να επενδύσει στα ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου νέας έκδοσης. Αν μας άκουγαν όλα τα ασφαλιστικά ταμεία και δεν είχαμε συνδικαλιστικού και πολιτικού χαρακτήρα αντιστάσεις, θα είχε αποκατασταθεί και το χαρτοφυλάκιό τους. Αλλά τώρα ερχόμαστε και με τη ρύθμιση αυτή διαμορφώνουμε ένα κεφάλαιο το οποίο στατικά τη στιγμή που βρισκόμαστε εδώ στην πραγματικότητα ισοδυναμεί με επιχορηγήσεις 12 ετών.

Άρα, διαμορφώνουμε τις προϋποθέσεις για ένα ασφαλιστικό σύστημα, που μπορεί σταδιακά, μέσα από την ανάκαμψη της οικονομίας, τη μείωση της ανεργίας, την αύξηση της απασχόλησης, την αύξηση του ΑΕΠ, με γεωμετρική πρόοδο, να ξεπεράσει τα στοιχεία της δημοσιονομικής και δημογραφικής δυστυχώς κρίσης, που ταλανίζουν και την Ελλάδα αλλά και κάθε άλλη χώρα στην Ευρώπη, θα έλεγα στο δυτικό κόσμο γενικότερα.

*****

Η νομοθετική πρωτοβουλία λοιπόν της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ, μας δίνει τη σπάνια ευκαιρία να κάνουμε ταυτόχρονα τρεις ενέργειες:

Θέλω να πιστεύω ότι η Κυβέρνηση θα αποδεχθεί την πρόταση αυτή κι έτσι θα έχουμε και μία σπάνια ευκαιρία στη Βουλή να γίνεται αποδεκτή πρόταση νόμου προερχόμενη από τη Βουλή. Είχα ο ίδιος δύο φορές στο παρελθόν ως Υπουργός την ευκαιρία να αποδεχθώ προτάσεις νόμων προερχόμενες από τη Βουλή και είναι ίσως αυτές οι μόνες προτάσεις νόμων της μεταπολίτευσης που έχουν γίνει δεκτές, βέβαια για θέματα συμβολικού χαρακτήρα, που δε σχετίζονται με το μέγεθος αυτής της πρωτοβουλίας, γιατί ήταν θέματα όπως για παράδειγμα η Ακαδημία Ελευθερίας στο Μεσολόγγι, αλλά έχει πολύ μεγάλη σημασία η Βουλή να παίρνει πρωτοβουλίες που γίνονται δεκτές.

Και θέλω επίσης να πιστεύω ότι η ίδια η Βουλή θα ψηφίσει την πρόταση νόμου, με μία πλειοψηφία που υπερβαίνει κατά πολύ την κυβερνητική πλειοψηφία, την πλειοψηφία των τριών κομμάτων που στηρίζουν την Κυβέρνηση, γιατί πρέπει να κάνουμε μία πράξη η οποία να είναι ταυτόχρονα πράξη αναπτυξιακής προοπτικής, κοινωνικής αλληλεγγύης και εθνικής ενότητας.

Σας ευχαριστώ.

Tags: Περιφεριακή ΑνάπτυξηΚοινωνική ΑσφάλισηΑγορεύσεις | Παρεμβάσεις 2013