Μέγαρο Παλαιάς Βουλής, Αθήνα, Τρίτη, 19 Οκτωβρίου

Ομιλία του Υπουργού Εθνικής Άμυνας κ. Ευάγγελου Βενιζέλου στην εκδήλωση της παρουσίασης του βιβλίου του
Αρχηγού ΓΕΣ, Αντιστρατήγου Φραγκούλη Φράγκου, με τίτλο  «Χωρίς Ιππείς - Η μάχη του Μαραθώνα (490 π.Χ.)».

Κυρίες και Κύριοι συνάδελφοι, κύριε Αρχηγέ του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας, Κυρίες και Κύριοι,

Όταν πριν από μερικές μέρες ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού, ο Στρατηγός Φράγκος, μου παρουσίασε το νέο του πόνημα με εξέπληξε ευχάριστα –συνηθίζει να με εκπλήσσει τις περισσότερες φορές ευχάριστα- γιατί δεν μας είχε προειδοποιήσει στο Υπουργείο και τα Επιτελεία για την ενασχόλησή του αυτή που προφανώς αντιστοιχεί σε πάρα πολλές ώρες δουλειάς, επίμονης και συστηματικής ενασχόλησης με ένα αντικείμενο εξαιρετικά απαιτητικό, όπως είναι η εκ των υστέρων αξιολόγηση της Μάχης του Μαραθώνα από πολλές οπτικές γωνίες, καθώς οι πολλές ιδιότητες και οι πολλές περγαμηνές του Στρατηγού Φράγκου του επιτρέπουν να κάνει αυτή την πολυπαραμετρική προσέγγιση.



Είχα βέβαια υποψιαστεί το ιδιαίτερο ενδιαφέρον του για τη Μάχη του Μαραθώνα γιατί προετοιμάστηκε από το Γενικό Επιτελείο Στρατού μια πολύ ενδιαφέρουσα εκδήλωση πριν μερικές μέρες στο Πολεμικό Μουσείο. Τα έχει φέρει δε έτσι η μοίρα, ώστε κι εγώ στη διάρκεια της πολιτικής μου διαδρομής να έχω ασχοληθεί κατά έναν περίεργο τρόπο με τη Μάχη του Μαραθώνα, γιατί ως υπεύθυνος της ολυμπιακής προετοιμασίας την περίοδο 2000-2004 έπρεπε να αντιμετωπίσω τις έντονες, ορισμένες φορές οξείες αντιδράσεις της αρχαιολογικής κοινότητας σε σχέση με το μείζον ολυμπιακό έργο του κωπηλατοδρομίου στον Μαραθώνα, καθώς πολλοί υποστήριζαν ότι στο σημείο στο οποίο κατασκευάστηκε το κωπηλατοδρόμιο βρισκόταν το πεδίο της μάχης. Αυτό δεν απεδείχθη κατά τη διάρκεια της πολύ μεγάλης ανασκαφής που πραγματοποιήθηκε προκειμένου να διαμορφωθούν οι υποδομές που οδήγησαν τελικά στο έργο του ολυμπιακού κωπηλατοδρομίου και έτσι επιβεβαιώθηκαν όλοι εκείνοι, μεταξύ αυτών και ο έφορος της περιοχής, που υποστήριζαν ότι η αρχαία τοπογραφία τοποθετούσε σε άλλο σημείο το πεδίο της μάχης. Έτσι, κατά κάποιο τρόπο “κερδήθηκε” και αυτή η δεύτερη, η μεταφορική μάχη του Μαραθώνα.

Είναι σημαντικό για το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, σημαντικό για την πατρίδα μας να στελεχώνουν τις Ένοπλες Δυνάμεις αξιωματικοί του επιπέδου, των σπουδών, της διαδρομής και της προσωπικότητας του Στρατηγού Φράγκου. Χαίρομαι πραγματικά γιατί έχω την τύχη και την τιμή να συνεργάζομαι μαζί του και αυτό αφορά και τον παριστάμενο Αρχηγό του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας, Πτέραρχο κ. Γιάγκο και τους Αρχηγούς των άλλων Επιτελείων που δεν είναι σήμερα εδώ γιατί συμπτωματικά απουσιάζουν και οι δύο στο εξωτερικό, τον Αντιπτέραρχο κ. Κλόκοζα και τον Αντιναύαρχο κ. Ελευσινιώτη. Αναφέρομαι στα ονόματά τους ενδεικτικά γιατί μέσω αυτών θέλω να τιμήσω και να ευχαριστήσω όλο αυτό το αθέατο επιστημονικό και διανοητικό δυναμικό που διαθέτουν όλοι οι κλάδοι των Ενόπλων Δυνάμεων της χώρας.

Ο αξιωματικός είναι στην εποχή μας μια σύνθετη προσωπικότητα.
Είναι όχι απλά και μόνο ένας ένστολος πολίτης κι ένας μαχητής, αλλά είναι κι ένας διανοούμενος, ένας επιστήμονας. Οι απαιτήσεις του στρατιωτικού επαγγέλματος είναι εξαιρετικά υψηλές γιατί, όπως έχω πει και όπως αναγκαστικά επαναλαμβάνω και τώρα, στην εποχή μας το τακτικό, το επιχειρησιακό και το στρατηγικό επίπεδο πολύ συχνά συμπίπτουν. Και είναι πάρα πολύ σημαντικό ο αξιωματικός που στα πρώτα βήματά του και μέχρι το μέσον της σταδιοδρομίας του καλείται να κινηθεί κυρίως σε τακτικό επίπεδο να μπορεί ταυτόχρονα να έχει μια αντίληψη και επιχειρησιακή και στρατηγική, μια αντίληψη πολιτική, τελικά μια αντίληψη ιστορική, γιατί τα πάντα συγκεφαλαιώνονται μέσα στην Ιστορία. Στην Ιστορία εν τω γίγνεσθαι και στην Ιστορία ως μία συνολική αφήγηση του παρελθόντος και ως μία προκριματική αξιολόγηση του μέλλοντος γιατί όλα αυτά τελικά επιβάλλεται να τα έχουμε υπόψη μας όταν κάνουμε επιλογές, επιλογές εξωτερικής και αμυντικής πολιτικής, ιδίως όταν οι επιλογές αυτές καλούνται να γίνουν σε μια πολύ δύσκολη περίοδο, σε μια περίοδο δημοσιονομικής κρίσης και διεθνούς ρευστότητας, αβεβαιότητας και ανασφάλειας.

Το γεγονός ότι γιορτάζουμε 2500 χρόνια από τη Μάχη του Μαραθώνα σημαίνει πάρα πολλά για την ταυτότητα της χώρας γιατί πολύ συχνά αρεσκόμαστε να λέμε ότι εμείς εδώ είμαστε η Δύση της Ανατολής και η Ανατολή της Δύσης, είμαστε αναγκαίο συστατικό της δυτικής ταυτότητας και ταυτόχρονα έχουμε την ελληνική ιδιοσυστασία μας που έχει έντονα ανατολικά χαρακτηριστικά αλλά μέσα από την οπτική γωνία του δυτικού κόσμου, όπως εννοείται στις μέρες μας. Τίποτα δεν μπορεί να γίνει αντιληπτό χωρίς την ανατολική χριστιανοσύνη, τίποτα δεν μπορεί να γίνει αντιληπτό χωρίς τον ορθολογισμό της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας και γραμματείας.

Στις μέρες μας που έχει ταπεινωθεί και έχει υποσταλεί η ταυτότητά μας
και η διεθνής επωνυμία της χώρας, έχει πάρα πολύ μεγάλη σημασία να βρίσκουμε ευκαιρίες, τεκμηριωμένες και σοβαρές όπως η παρούσα, προκειμένου να αναδείξουμε την συμβολή μας στη διαμόρφωση της δυτικής ταυτότητας, της ευρωπαϊκής ταυτότητας μέσα στην οποία βεβαίως δεν πρέπει να χάνεται, αλλά αντιθέτως πρέπει να αναδεικνύεται, η δική μας ενεργός ιστορική συνείδηση. Το γεγονός ότι μπορούμε να έχουμε μία εθνική συνείδηση τόσο αναπεπταμένη και τόσο φιλόδοξη έστω προς το παρελθόν, μας επιβάλει να είμαστε αισιόδοξοι και προς το μέλλον.

Θα έλεγα μιλώντας- και τελειώνοντας- ως πανεπιστημιακός δάσκαλος ότι με έχει εντυπωσιάσει και η πειθαρχία του συγκεκριμένου βιβλίου, δηλαδή η τεχνική, η μεθοδολογία, η εικονογράφηση, η τεκμηρίωση, όλα όσα συνιστούν ένα πόνημα το οποίο βεβαίως απευθύνεται στον κάθε αναγνώστη, σε αυτόν που συνηθίζουμε να αποκαλούμε “μέσο αναγνώστη” αλλά αυτός δεν υπάρχει γιατί ο καθένας είναι μόνος του και είναι απαιτητικός. Είναι όμως ένα βιβλίο που έχει και μονογραφικές αξιώσεις και ως εκ τούτου θέλω προλογίζοντας αυτή την εκδήλωση να συγχαρώ και να ευχαριστήσω τον Αρχηγό του ΓΕΣ, τον Στρατηγό Φράγκο, και να τον προτρέψω να συνεχίζει με τον τρόπο αυτό την πορεία του μέσα στο στράτευμα αλλά και ευρύτερα μέσα στην κοινωνία.