Συνάντηση Ευ. Βενιζέλου - Josef Ackermann | Ζάππειο Μέγαρο
14.6.2025
Την περασμένη Τρίτη 10/6, πρώτη ημέρα του συνεδρίου για τα πενήντα χρόνια του Συντάγματος που οργάνωσε ο Κύκλος Ιδεών του Ευάγγελου Βενιζέλου στο Ζάππειο διεξάγονταν σε διπλανή αίθουσα εκδήλωση με βασικό προσκεκλημένο το Γιόζεφ Άκερμαν, πρόεδρο της Deutsche Bank αλλά και του IIF, της διεθνούς ένωσης τραπεζών (με γενικό διευθυντή τον Τσαρλς Νταλάρα) κατά την πρώτη φάση της οικονομικής κρίσης
Ήταν φυσικό οι κ.κ. Άκερμαν και Βενιζέλος να συναντηθούν για να θυμηθούν τις διαπραγματεύσεις για την αναδιάρθρωση του ελληνικού δημοσίου χρέους το 2012 αλλά και για να συζητήσουν τις καταιγιστικές διεθνείς εξελίξεις.
Δήλωση Ευάγγελου Βενιζέλου σχετικά με την απόφαση του ΣτΕ για τα μη κρατικά ΑΕΙ
13 Ιουνίου 2025
Ο Ευάγγελος Βενιζέλος, απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων σχετικές με την απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ με την οποία ο νόμος για τα μη κρατικά ΑΕΙ κρίθηκε συνταγματικός και συμβατός με το Δίκαιο της ΕΕ, δήλωσε τα εξής:
Η σημερινή απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ για τον νόμο περί μη κρατικών ΑΕΙ έχει τεράστια ερμηνευτική σημασία. Χαίρομαι γιατί έγινε αποδεκτή η θεωρητική προσέγγιση που έχω προτείνει περί «επαυξημένου Συντάγματος» που προκύπτει μέσα από τη σύμφωνη με το Δίκαιο της ΕΕ και την ΕΣΔΑ ερμηνεία του Συντάγματος. Χαίρομαι γιατί βρήκε πρακτική εφαρμογή η ερμηνευτική δήλωση στο άρθρο 28 του Συντάγματος που είχα εισηγηθεί στην αναθεώρηση του 2001. Είναι τιμητικό για τον καθηγητή Β. Σκουρή, πρώην Πρόεδρο του ΔΕΕ και εμένα το γεγονός ότι το ΣτΕ υιοθέτησε τις θέσεις που αναπτύξαμε στη σχετική κοινή μας γνωμοδότηση.
Τέλος χαίρομαι γιατί, έστω με πολυετή καθυστέρηση, γίνεται ευρύτατα αποδεκτό αυτό που υποστήριζα σταθερά, ότι δεν απαιτείται να προηγηθεί αναθεώρηση του άρθρου 16 γιατί και υπό τη σημερινή μορφή της συνταγματικής διάταξης, ο κοινός νομοθέτης μπορεί να ρυθμίσει το ζήτημα των μη κρατικών ΑΕΙ.
Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στηv τελετή λήξης του συνεδρίου, Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975
11 Ιουνίου 2025
Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στηv τελετή λήξης του συνεδρίου «Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975. Η συνταγματική υπόσχεση της Μεταπολίτευσης και η ποιότητα της Δημοκρατίας και του Κράτους Δικαίου» που διοργάνωσε ο Κύκλος Ιδεών, υπό την αιγίδα της Βουλής, και σε συνεργασία με τη διαΝΕΟσις και το Delphi Economic Forum, με την υποστήριξη των εκδόσεων Σακκουλα, 10-11.6.2025, στο Ζάππειο Μέγαρο
Τα πενήντα χρόνια του Συντάγματος του 1975
Κύριε Πρόεδρε της Δημοκρατίας,
σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την παρουσία σας, προσδίδετε πολιτειακό κύρος στην πρωτοβουλία μας αυτή, τιμάτε φυσικά την επέτειο και την τιμάτε θεσμικά. Αυτή τη μεγάλη επέτειο της ψήφισης, της δημοσίευσης και της θέσης σε ισχύ του Συντάγματος του 1975. Επιπλέον τιμάτε και την ελληνική ακαδημαϊκή κοινότητα των συνταγματολόγων και γενικότερα των δημοσιολόγων που σύσσωμη συγκεντρώθηκε τις δύο αυτές ημέρες, εδώ στο Ζάππειο, καθώς είχαμε την ευκαιρία να ακούσουμε 85 εισηγητές και εισηγήτριες ή συντονιστές και συντονίστριες που έλαβαν το λόγο, το σύνολο σχεδόν των ενεργών επιστημόνων αλλά και νομικών της πράξης, δικαστικών λειτουργών, μάχιμων δικηγόρων. Ο κορμός βέβαια είναι ο κόσμος του Συνταγματικού Δικαίου που συγκεντρώθηκε εδώ για να τιμήσει όπως ξέρει, δηλαδή ερμηνεύοντας το Σύνταγμα και συζητώντας για το συνταγματικό φαινόμενο, αυτή τη μεγάλη επέτειο.
Ev.Venizelos, Fifty years of the Greek Constitution of 1975 | Closing Ceremony | Zappeion Megaron
June 11, 2025, Zappeion Megaron, Athens
Evangelos Venizelos*
Deputy Prime Minister and Minister of Foreign Affairs (2013 –2015), Deputy Prime Minister and Finance Minister (2011 - 2012)- Professor emeritus of Constitutional Law at the Aristotle University of Thessaloniki. General Rapporteur for the revision of the Greek Constitution (1995-2001)
Fifty years of the Greek Constitution of 1975**
1. The 1975 Constitution as the Constitution of the Metapolitefsi—In Both Senses of the Term
The 1975 Constitution is the Constitution of the Metapolitefsi in both senses of the term: it is the Constitution of the Metapolitefsi as the historical moment of the transition from dictatorship to democracy. Its adoption and entry into force symbolize the completion of that transition. This is the great historical and institutional achievement of Konstantinos Karamanlis.
The process of enacting the 1975 Constitution constitutes an internationally significant case study in the exercise of primary constituent power. This power is first exercised as a historical event, taking the institutional form of the collapse of the dictatorship and the subordination of the armed forces to political control, under the authority of Karamanlis’ transitional government of national unity. This took place under the overwhelming weight of the military defeat in Cyprus. This founding trauma of the Metapolitefsi forms the initial legitimizing basis of the new constitutional order.
Εισαγωγική τοποθέτηση & Παρεμβάσεις Ευάγγελου Βενιζέλου στην ενότητα «Υπάρχει ανάγκη αναθεώρησης του Συντάγματος;» | «Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975» Ζάππειο Μέγαρο
11 Ιουνίου 2025
Εισαγωγική τοποθέτηση Ευάγγελου Βενιζέλου στο συνέδριο που διοργάνωσε ο Κύκλος Ιδεών, «Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975», στην ενότητα «Υπάρχει ανάγκη αναθεώρησης του Συντάγματος 1975/1986/2001/2008/2019;» Ζάππειο Μέγαρο, 10-11.6.2025
Κυρία Πρόεδρε,
σας ευχαριστώ πολύ για τη συμμετοχή σας, όπως ευχαριστώ και όλους και όλες που προηγήθηκαν ως εισηγητές/εισηγήτριες ή ως συντονιστές/ συντονίστριες. Ογδόντα πέντε μέλη της ελληνικής και της διεθνούς ακαδημαϊκής κοινότητας του Συνταγματικού Δικαίου μετείχαν σε αυτό το διήμερο συνέδριο για να τιμήσουν τα 50 χρόνια του ελληνικού Συντάγματος.
Είδατε και το επίπεδο του επιστημονικού προβληματισμού. Νομίζω ότι ο συστηματικός ακροατής μπορεί να εντοπίσει ή έστω να διαισθανθεί τα πεδία στα οποία υπάρχει ευρεία συμφωνία και τα πεδία στα οποία εμφανίζονται συχνές και έντονες διαφωνίες.
Όσο μιλούσαν οι συνομιλητές μου, προσπάθησα να κάνω μία άσκηση, να συντάξω ένα νέο ελληνικό Σύνταγμα 45 λέξεων, το οποίο θα μπορούσε να λέει απλώς: «Το Σύνταγμα εγγυάται τη δημοκρατική αρχή, την κοινοβουλευτική αρχή, αρχή της διάκρισης των εξουσιών και στο πλαίσιο της την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και το κοινωνικό κράτος δικαίου. Προστατεύει τα δικαιώματα του ανθρώπου, στα οποία περιορισμοί επιτρέπονται για λόγους γενικού συμφέροντος, εφόσον τηρείται η αρχή της αναλογικότητας.»
Ευχαριστίες και καταληκτική τοποθέτηση Ευ. Βενιζέλου στο πέρας των θεματικών ενοτήτων | Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975
11 Ιουνίου 2025
Ευχαριστίες και καταληκτική τοποθέτηση Ευ. Βενιζέλου στο πέρας των θεματικών ενοτήτων του συνεδρίου «Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975»
Ευχαριστώ θερμότατα τον καθηγητή κ. Παντελή για αυτόν τον γοητευτικό τρόπο με τον οποίο πρότεινε μία ανάγνωση των εργασιών του συνεδρίου.
Πλησιάζουμε στο τέλος και στις 19:15 προβλέπεται να ολοκληρωθεί η προσέλευσή μας στο Αίθριο για την τελετή λήξης. Θα ήθελα να σας καλέσω όλες και όλους αμέσως μόλις κλείσουμε εδώ τις εργασίες να απολαύσουμε το Αίθριο, στο οποίο μετά την τελετή λήξης και μετά τη μουσική στιγμή που θα μας προσφέρει το «Μέταλλον» δηλαδή το συγκρότημα χάλκινων, πνευστών και κρουστών της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών, θα έχουμε και μία μικρή δεξίωση στην οποία φυσικά είστε όλες και όλοι καλεσμένες.
Πριν από αυτό όμως θα μου επιτρέψετε να επαναλάβω τις ευχαριστίες μου στους δύο φορείς που συνδιοργανώνουν με τον Κύκλο Ιδεών το συνέδριο αυτό, δηλαδή στη διαΝΕΟσις στην οποία αναφερθήκαμε εκτενώς και με πολύ μεγάλη χαρά επαναλαμβάνουμε όλα τα καλά λόγια για τις δραστηριότητες της και για το γεγονός ότι έχει θελήσει να ασχοληθεί συστηματικά με το ζήτημα της συνταγματικής αναθεώρησης. Επίσης προς το Οικονομικό Φόρουμ Δελφών και προσωπικά προς τον Συμεών Τσομώκο, γιατί η τεχνική βοήθεια που μας προσφέρει πάντα είναι πολύτιμη. Θα επαναλάβω τις ευχαριστίες μου προς τον Πρόεδρο της Βουλής προσωπικά τον κ. Νικήτα Κακλαμάνη όταν έρθει, στην τελετή δηλαδή, γιατί το συνέδριο τελεί υπό την αιγίδα της Βουλής των Ελλήνων.
Χαιρετισμός Ευάγγελου Βενιζέλου στην έναρξη του συνεδρίου, «Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975», στο Ζάππειο Μέγαρο
10.6.2025
Χαιρετισμός Ευάγγελου Βενιζέλου στην έναρξη του συνεδρίου,
«Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975», στο Ζάππειο Μέγαρο
Θεοφιλέστατε, Σεβασμιώτατε, κύριοι Πρόεδροι, κυρία Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι δικαστικοί και εισαγγελικοί λειτουργοί, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι στο πανεπιστήμιο και στη δικηγορική κοινότητα, σας υποδέχομαι με πολύ μεγάλη χαρά στο συνέδριό μας για τα 50 χρόνια από το Σύνταγμα του 1975 με τον υπότιτλο «Η συνταγματική υπόσχεση της μεταπολίτευσης και η ποιότητα της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου». Η παρουσία σας είναι πολύ μεγάλη τιμή για τους οργανωτές, για τον Κύκλο Ιδεών, αλλά και για τη διαΝΕΟσις που συμπράττει και για το Οικονομικό Forum των Δελφών. Ιδιαίτερη τιμή για τους οργανωτές είναι η αιγίδα που έχει παραχωρήσει η Βουλή των Ελλήνων με απόφαση του Προέδρου της κ. Νικήτα Κακλαμάνη. Θα έχουμε επίσης την πολύ μεγάλη, πολιτειακού χαρακτήρα, τιμή στην τελετή λήξης του συνεδρίου αύριο βράδυ, στο Αίθριο του Ζαππείου που μας φιλοξενεί, να έχουμε κοντά μας και τον Πρόεδρο της Βουλής αλλά και τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ο οποίος και θα κηρύξει τη λήξη των εργασιών του συνεδρίου.
10-11.6.2025: Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975 | Ζάππειο Μέγαρο | Κύκλος Ιδεών
Ο Κύκλος Ιδεών σε συνεργασία με τη διαΝΕΟσις και το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών και με την υποστήριξη των εκδόσεων Σάκκουλα, διοργανώνει συνέδριο για την επέτειο των πενήντα χρόνων από το Σύνταγμα του 1975 στις 10 και 11 Ιουνίου 2025, στο Ζάππειο Μέγαρο, ακριβώς 50 χρόνια από τη θέση σε ισχύ του Συντάγματος, με ειδικότερο τίτλο:
Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975.
Η συνταγματική υπόσχεση της Μεταπολίτευσης και η ποιότητα της Δημοκρατίας και του Κράτους Δικαίου
10 και 11 Ιουνίου 2025
Ζάππειο Μέγαρο
Υπό την αιγίδα της Βουλής των Ελλήνων
Άρθρο Ευ. Βενιζέλου στο αφιέρωμα της εφημερίδας Καθημερινή της Κυριακής, 50 χρόνια Σύνταγμα
8 Ιουνίου 2025
Άρθρο Ευάγγελου Βενιζέλου στο αφιέρωμα της εφημερίδας Καθημερινή της Κυριακής, 50 χρόνια Σύνταγμα
Τα πενήντα χρόνια ενός ανθεκτικού και επαυξημένου Συντάγματος
Γιορτάζουμε φέτος τα πενήντα χρόνια του Συντάγματος του 1975 που ψηφίστηκε στις 7, δημοσιεύθηκε στις 9 και άρχισε να ισχύει στις 11 Ιουνίου 1975. Την επόμενη ημέρα ο Κωνσταντίνος Καραμανλής υπέβαλε την αίτηση ένταξης στις τότε Ευρωπαϊκές Κοινότητες. Η συμμετοχή της χώρας στις διεργασίες της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης ήταν μία από τις θεμελιώδεις συνταγματικές αποφάσεις της πρώιμης φάσης της Μεταπολίτευσης, ακόμη και αν δεν μνημονεύεται ρητά στον σκληρό πυρήνα των μη υποκείμενων σε αναθεώρηση διατάξεων του άρθρου 110 παρ.1 . Αυτό κατέστη ρητός συνταγματικός κανόνας το 2001 με την προσθήκη σχετικής ερμηνευτικής δήλωσης στο άρθρο 28.
Σελίδα 9 από 246



















