Θεσσαλονίκη 9 Μαΐου 2017

 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών στη Θεσσαλονίκη
«Η Ευρωπαϊκή ολοκλήρωση αντιμέτωπη με νέες προκλήσεις - Η Ελλάδα μέσα σε μια Ευρώπη που αλλάζει»*

Σας ευχαριστώ για την παρουσία σας στην εκδήλωση που οργανώνει ο Κύκλος Ιδεών για την εθνική ανασυγκρότηση στη Θεσσαλονίκη, σήμερα 9 Μαΐου, ημέρα της Ευρώπης  στο πλαίσιο των εκδηλώσεων που οργανώνονται σε όλες τις χώρες – μέλη, λόγω της επετείου των 60 ετών από τη Συνθήκη της Ρώμης. Ο Κύκλος είχε οργανώσει  ημερίδα στις 27 Μαρτίου, στην Αθήνα, δυο μέρες μετά τη Σύνοδο Κορυφής και τη διακήρυξη της Ρώμης, καθώς στη Ρώμη, όπου είχε υπογραφεί η Συνθήκη πριν από 60 χρόνια, οργανώθηκε η κεντρική εκδήλωση για την επέτειο με τη μορφή της συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, που κατέληξε στο κείμενο της διακήρυξης. Σήμερα λοιπόν, που είναι η ημέρα της Ευρώπης και πηγαίνουμε πιο πίσω από το 1957, στο 1950, στις μεταπολεμικές αφετηρίες της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, πήραμε την πρωτοβουλία να οργανώσουμε αυτή την εκδήλωση στη Θεσσαλονίκη και ευχαριστώ θερμά την κα Ταχιάου που συντονίζει και τους αγαπητούς φίλους και συναδέλφους μου, παλιούς και νεώτερους,  που είχαν την καλοσύνη να μετάσχουν στη συζήτησή μας τροφοδοτώντας την με εξαιρετικές εισηγήσεις.

Περισσότερα...

Αθήνα, 3 Μαΐου 2017

 

Συνέντευξη Ευάγγελου Βενιζέλου στον Alpha,  

και στην εκπομπή «Αυτοψία» με τον Αντώνη Σρόιτερ (2.5.2017)

με αφορμή την κυκλοφορία του νέου βιβλίου του Ευ. Βενιζέλου «Μύθοι και αλήθειες για το Δημόσιο Χρέος. 2012-2017», εκδόσεις Επίκεντρο

 

Αντ. Σρόιτερ: Να ξεκινήσουμε από τα απλά. Πώς είναι η ζωή ενός πρώην Προέδρου ενός κόμματος,  θέλω να μου πείτε αν έχουν αλλάξει οι ρυθμοί σας, αν είστε πιο χαλαρός αυτή την εποχή ή αν όλο αυτό το μπαράζ  εξελίξεων που ζούμε δεν σας αφήνει να είστε χαλαρότερος.

Ευ. Βενιζέλος: Η αλήθεια είναι το να είναι κανείς πρώην Πρόεδρος θα σήμαινε μια χαλαρότερη καθημερινή ζωή αν ήταν η μόνη μου ιδιότητα,  η ιδιότητα του Προέδρου του ΠΑΣΟΚ. Όταν όμως ασχολείται κανείς με πολλά πράγματα όπως εγώ, δεν έχει αλλάξει κατ΄ ουσίαν τίποτα.  Διότι πέραν της βουλευτικής ιδιότητας έχω και όλες μου τις άλλες δραστηριότητες οι οποίες συνδέονται με την επιστήμη, με την μάχη των Ιδεών και την πολιτική μάχη απέναντι σε μια κατάσταση η οποία είναι  ακόμα εθνικά επικίνδυνη. Οπότε δεν μπορώ να πω ότι έχω εφησυχάσει.

Περισσότερα...

Αθήνα, 9 Απριλίου 2017

Άρθρο Ευάγγελου Βενιζέλου στο ΒΗΜΑ της Κυριακής

 

Δεν νομιμοποιούνται να  δεσμεύουν το μέλλον της χώρας

 

Από πού αντλεί άραγε η σημερινή κυβέρνηση τη νομιμοποίηση να διαπραγματεύεται δημοσιονομικά μέτρα για την περίοδο που αρχίζει μετά το τέλος του τρέχοντος τρίτου προγράμματος, δηλαδή για το τέταρτο «μνημόνιο», ενδιαφερόμενη μόνο αυτά να μην εφαρμοστούν εντός των χρονικών ορίων της δικής της θητείας, με τη φρούδα ελπίδα ότι θα εξαντλήσει τα συνταγματικά περιθώρια παραμονής της στην εξουσία; Από πουθενά.

Στην εύλογη ερώτηση, ποια είναι η εναλλακτική λύση, η απάντηση είναι να διεκδικήσει η αντιπολίτευση να κάνει τη διαπραγμάτευση για το πλαίσιο στο οποίο θα πορευθεί η χώρα μετά τον Ιούλιο του 2018 και κυρίως από το 2019 και μετά. Όχι προφανώς από τη θέση της αντιπολίτευσης, αλλά προτείνοντας ένα κυβερνητικό σχήμα ευρύτερης συνεργασίας των δημοκρατικών φιλοευρωπαϊκών δυνάμεων που θα προκύψει μέσα από εκλογές. Ένα σχήμα στο οποίο θα κληθεί και ο ηττημένος ΣΥΡΙΖΑ να συμβάλει, αν θέλει, χωρίς όμως να μπορεί να παρεμποδίσει τις εξελίξεις ή να αλλοιώσει το στρατηγικό πλαίσιο.

Δεν μπορεί να αφήνουμε τη σημερινή κυβέρνηση να δεσμεύει τη χώρα μακροπροθέσμως και να την καθηλώνει στη μιζέρια της αμφιθυμίας, των μικροκομματικών τεχνασμάτων και της αβεβαιότητας, με το επιχείρημα ότι τώρα προέχει το κλείσιμο της αξιολόγησης. Ή με την υφέρπουσα παραδοχή ότι  τα μέτρα που ζητούνται από τους εταίρους είναι αναγκαία και η κατάληξη της «διαπραγμάτευσης» θα ήταν η ίδια, όποια και αν ήταν η ελληνική κυβέρνηση. Αν αυτό ισχύει σε μεγάλο βαθμό για τις επιβεβλημένες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, δεν ισχύει για το δημοσιονομικό πλαίσιο, αρχής γενομένης από τη συμφωνημένη το 2012 συμπληρωματική ρύθμιση για το χρέος. Δεν ισχύει επίσης για το πολιτικό κλίμα της διαπραγμάτευσης και  για την επιρροή που ασκεί η εκάστοτε  κυβέρνηση στο οικονομικό κλίμα και την αίσθηση  εμπιστοσύνης και προοπτικής.

Περισσότερα...

Αθήνα, 4 Απριλίου 2017

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Δημήτρη Τσιόδρα, «Ευρωπατριωτισμός ή Εθνοκεντρισμοί, Οι εσωτερικοί ανταγωνισμοί, οι εξωτερικές απειλές και τα όρια της συνεργασίας στην ΕΕ», εκδ. ΜΙΝΩΑΣ. (3/1/2017)

 

Ο Δημήτρης Τσιόδρας με το νέο του βιβλίο κάνει μία συστηματική και γλαφυρή καταγραφή των βαθύτερων λόγων, δηλαδή στην πραγματικότητα των πολιτικών συσχετισμών, που οδήγησαν σε όλα τα μεγάλα βήματα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Από την αρχή, από την ίδρυση της ΕΚΑΧ, κάτω από το βάρος της μνήμης όχι μόνο του Δευτέρου αλλά και του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, μέχρι το τελευταίο μεγάλο θεσμικό βήμα που είναι η συγκρότηση της Οικονομικής και Νομισματική Ένωσης, για την ακρίβεια της Ζώνης του Ευρώ, που είναι η απάντηση στην ενοποίηση της Γερμανίας, μια απάντηση οικονομική και πολιτική ταυτόχρονα που την επεδίωξε με πάρα πολύ μεγάλη πίεση ο Φρανσουά Μιτεράν.

Βέβαια το θέμα του, όπως το προσδιορίζει, ευρωπατριωτισμός ή ευρωκεντρισμοί, είναι εξαιρετικά φιλόδοξο γιατί θέτει επί τάπητος το μεγαλύτερο και διαρκέστερο πρόβλημα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Η σύγκρουση μεταξύ ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και εθνικής κυριαρχίας είναι ένα γενετικό πρόβλημα του ευρωπαϊκού φαινομένου. Και ως τέτοιο εξελίσσεται για παραπάνω από 60 χρόνια, μόνον που τα μεγάλα διαστήματα είναι φυσιολογικά και ήρεμα. Ως εκ τούτου δεν δημιουργούν πολύ μεγάλο ενδιαφέρον, αλλά και ως εκ τούτου το ευρωπαϊκό οικοδόμημα έχει συγκροτηθεί για να λειτουργεί υπό φυσιολογικές συνθήκες θερμοκρασίας και πιέσεως. Ποτέ δεν είχαν εισαχθεί  ολοκληρωμένοι μηχανισμοί πρόβλεψης και διαχείρισης κρίσεων. Όμως τα τελευταία δέκα χρόνια, μετά το 2007,  σωρεύονται κρίσεις που αφορούν την Ευρώπη. Από την κρίση που όλοι ονομάζουμε οικονομική, χρηματοοικονομική, χρηματοπιστωτική, δημοσιονομική, η οποία είναι συνειδητή και έκδηλη από το 2007, το αργότερο το 2008 έως σήμερα, μέχρι την κρίση της διαχείρισης των προσφυγικών και μεταναστευτικών ροών και την κρίση της ασφάλειας, δηλαδή την κρίση που συνεπάγεται η μεταφορά της ασύμμετρης απειλής της τρομοκρατίας στο εσωτερικό όλων των ευρωπαϊκών πόλεων. Το γεγονός λοιπόν ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση αναγκάστηκε να βρεθεί αντιμέτωπη με σωρεία κρίσεων πύκνωσε τον ιστορικό χρόνο και όξυνε την αντίθεση μεταξύ ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, ευρωπαϊκών θεσμών και ενωσιακών αρμοδιοτήτων  από τη μια μεριά και εθνικού κράτους, εθνικών πολιτικών συστημάτων, εθνικής κυριαρχίας, εθνικής αφήγησης από την άλλη μεριά.

Περισσότερα...

Αθήνα 27 Μαρτίου 2017

Ευάγγελος Βενιζέλος

Η προοπτική της Ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και η θέση της Ελλάδας * 

Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την παρουσία σας.  Σας ευχαριστώ για την αντοχή σας, ιδίως εκείνους που ήρθαν να παρακολουθήσουν και το πρώτο τραπέζι από τα δύο της σημερινής εσπερίδας.  Θέλω να ευχαριστήσω κι εγώ εκ μέρους του Κύκλου τους δώδεκα υπόλοιπους εισηγητές και τους δύο συντονιστές που με τόση προθυμία μετέχουν στη σημερινή συνάντηση και μας δίνουν την ευκαιρία να ακούσουμε σημαντικές και πρωτότυπες απόψεις γύρω από θέματα τα οποία είναι κλασσικά και τετριμμένα, αλλά συνδέονται με τη ζωή μας, με την πραγματικότητα που αντιμετωπίζουμε στην Ελλάδα αλλά και στην Ευρωπαϊκή Ένωση. 

Θα προσπαθήσω να εστιάσω στη θέση της Ελλάδας μέσα στους ρευστούς ευρωπαϊκούς συσχετισμούς, άρα πρέπει να ξεκινήσω από τους δεύτερους.  Όταν κανείς επιχειρεί να αξιολογήσει μία μεγάλη ιστορική περίοδο, μεγάλη και πυκνή όπως είναι η περίοδος των τελευταίων 60 ετών από την υπογραφή της Συνθήκης της Ρώμης, από τη συγκρότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, βρίσκεται αντιμέτωπος με πολύ δύσκολα και σκληρά ερωτήματα, φιλοσοφίας της ιστορίας και φιλοσοφίας  της δημοκρατίας, γιατί το συνολικό ιστορικό αποτέλεσμα είναι κάτι που κανείς δεν θέλησε εξαρχής έτσι ακριβώς όπως τελικά καταγράφεται και γιατί αυτό είναι προϊόν δύσκολων, κατά περίπτωση και κατά εποχή, πολιτικών αποφάσεων που έπρεπε να ληφθούν δημοκρατικά στον κύκλο των κρατών - μελών που συνεχώς διευρυνόταν.  Αυτό είναι το μεγάλο πρόβλημα της φιλοσοφίας της Ιστορίας.  Η Ιστορία αξιολογείται εν τέλει εκ του αποτελέσματος, ενώ η δημοκρατία είναι συγκυριακή.  Ο πολίτης που καλείται να αποφασίσει δημοκρατικά δεν έχει υπόψη του συνήθως τα ιστορικά συμφραζόμενα και δεν μπορεί να αξιολογήσει εκ των προτέρων και μακροπροθέσμως τις επιπτώσεις των επιλογών του. 

Περισσότερα...

Αθήνα, 22 Απριλίου 2017

Άρθρο Ευάγγελου Βενιζέλου στην προσωπική του σελίδα

Τι σημαίνει πραγματικά το υπερβολικά μεγάλο πρωτογενές πλεόνασμα του 2016;

Η εντυπωσιακή υπέρβαση του στόχου του 2016 για πρωτογενές πλεόνασμα (έσοδα μείον δαπάνες χωρίς να υπολογίζονται οι τόκοι εξυπηρέτησης του δημοσίου χρέους) που ήταν  0,5 % του ΑΕΠ (λιγότερο από 1 δις) και η καταγραφή πρωτογενούς πλεονάσματος ύψους 3,9% του ΑΕΠ (6,9 δις), εμφανίστηκε από την κυβέρνηση ως μεγάλη επιτυχία της.

Το δημοσιονομικό αυτό αποτέλεσμα αφορά όμως μια ακόμη χρονιά (2016) ύφεσης για την ελληνική οικονομία. Οριακής ύφεσης, αλλά πάντως ύφεσης, παρά τις εντυπωσιακά θετικές προβλέψεις για το ρυθμό ανάπτυξης του 2015 και του 2016 που υπήρχαν πριν τις εκλογές του Ιανουαρίου 2015. 

Τι σημαίνει λοιπόν αυτή η μεγάλη υπερκάλυψη του στόχου του πρωτογενούς πλεονάσματος για την πραγματική οικονομία, τη ρευστότητα, τις επενδύσεις, την κατανάλωση, την απασχόληση; Τι σημαίνει για  την ολοκλήρωση της μακρόσυρτης διαπραγμάτευσης σχετικά με την περιβόητη αξιολόγηση, τόσο με την στενή έννοια του όρου ως προϋπόθεση εκταμίευσης των δόσεων του τρέχοντος τρίτου προγράμματος, όσο και με την πολύ ευρύτερη έννοια της συμφωνίας για ένα -τέταρτο - πρόγραμμα μετά τη λήξη του τρέχοντος προγράμματος τον Ιούλιο του 2018; Ενός προγράμματος με σκληρούς όχι μόνο διαρθρωτικούς αλλά και  δημοσιονομικούς  όρους συνδεδεμένους κυρίως  με τα περιβόητα πρόσθετα μέτρα για το χρέος ( πρόσθετα σε σχέση με τη δραστική επέμβαση του 2012), αλλά κατά πάσα πιθανότητα χωρίς νέο δάνειο;

Περισσότερα...

 Αθήνα, 5 Απριλίου 2017 

Συνέντευξη Ευάγγελου Βενιζέλου στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΙ

και στον δημοσιογράφο Παύλο Τσίμα 

Ευ. Βενιζέλος: Καλημέρα κ. Τσίμα

Π. Τσίμας: Διαβάζουμε τις τελευταίες μέρες ότι υπάρχει μια συνωμοσία του παλαιού πολιτικού κόσμου για να ανατρέψει την κυβέρνηση, συμμετέχετε και εσείς;

Ευ. Βενιζέλος: Συνήθως περιλαμβάνομαι σ’ αυτούς που συνωμοτούν εις βάρος της κυβέρνησης, είμαι ένας βασικός αντίπαλος. Αλλά νομίζω ότι αυτό έχει καταντήσει πλέον ένα ανέκδοτο. Γιατί παρακολουθούμε αυτή την ιστορία του κλείνει ανοίγει η αξιολόγηση για περισσότερο από ένα χρόνο, ενώ η χώρα τρώει τις σάρκες της, οπότε και τα ανέκδοτα έχουνε χάσει πια την αξία τους. 

Π. Τσίμας:  Ναι, αλλά είναι απλώς ανέκδοτο γιατί ας πούμε αυτές οι επιθέσεις που γίνονται κατά του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος του κ. Στουρνάρα, που είναι συστηματικές, είναι πια ανέκδοτο αυτό ή για παράδειγμα σήμερα διάβαζα μια ανάρτηση του γραμματέα του ΣΥΡΙΖΑ του κ. Ρήγα, που έλεγε ότι πρέπει να ελεγχθούν όλοι οι πρώην διοικητές της Τράπεζας της Ελλάδος για το πως έφτασε η χώρα ως την χρεοκοπία και τα λοιπά;    

Ευ. Βενιζέλος: Κοιτάξτε πήρα την πιο επιεική εκδοχή. Αυτό που κάνει η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ είναι να διαμορφώνει εσωτερικούς εχθρούς. Ο διαχωρισμός σε εχθρούς και φίλους, η διατήρηση μιας πολεμικής κατάστασης,  η συγκρότηση μετώπων ποιοι είναι με το «ναι» ποιοι είναι με το «όχι», ποιοι είναι υπέρ της κυβέρνησης, ποιοι είναι κατά, ποιοι είναι με την Ευρώπη, ποιοι είναι κατά της Ευρώπης, είναι μια βασική επιλογή του κ. Τσίπρα και του κ. Καμμένου. Στο συσχετισμό δυνάμεων μεταξύ των κομμάτων ο ΣΥΡΙΖΑ και φυσικά ο εταίρος οι ΑΝΕΛ έχουν συντριβεί. Δημοσκοπικά αυτό καταγράφεται. Όταν συγκροτούν μέτωπα δημοψηφισματικού χαρακτήρα, δεν εννοώ αυτό καθ’ αυτό το δημοψήφισμα, αλλά την λογική η οποία  αποτυπώνεται και στην καθημερινότητα και  μπορεί να αποτυπωθεί και σε δημοσκοπήσεις, αλλοιώνονται οι καταστάσεις και οι εικόνες.

Περισσότερα...

Θεσσαλονίκη, 1 Απριλίου 2017

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Γιάννη Βλαστάρη, «Λεξικό χωρίς γραβάτα», στη Θεσσαλονίκη

Στην παρουσίαση του βιβλίου του Γιάννη Βλαστάρη στην Αθήνα, πριν από περίπου έναν μήνα, στην παρέμβασή μου είπα δύο πράγματα: πρώτον, ότι λείπει ένα θεμελιώδες λήμμα από το βιβλίο αυτό, που είναι ένα λεξικό, ένα λήμμα το οποίο είναι σκληρό μεν αλλά ακριβές, λείπει η λέξη «εκτσογλανισμός».   Διατύπωσα το όρο αυτό αρκετούς μήνες πριν την άνοδο των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ στην εξουσία, το 2014, όταν προσπαθούσα να εξηγήσω την προσπάθεια που κάναμε να ολοκληρώσουμε μια επώδυνη διαδικασία εξόδου σταδιακής από το Μνημόνιο και μετάβασης σε ένα άλλο καθεστώς. Τότε, το λέγαμε προληπτική πιστωτική  γραμμή, σύμφωνα με την ορολογία του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας, που θα μας επέτρεπε το 2015, το 2016, να έχουμε επιστρέψει σε έναν θετικό ρυθμό ανάπτυξης, να έχουμε μια διασφαλισμένη επάνοδο στις αγορές και γενικώς να βλέπουμε σιγά σιγά τη χώρα να επανακάμπτει στην ευρωπαϊκή κανονικότητα ενός κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης. Δεν αναφέρομαι στις συμπεριφορές και στα ηθικά χαρακτηριστικά προσώπων συγκεκριμένων. Αλλά, σε μια ατμόσφαιρα που κυριαρχεί, δυστυχώς, στο δημόσιο λόγο και στο δημόσιο βίο.

Η δεύτερη παρατήρηση που είχα κάνει στην Αθήνα είναι ότι το λεξικό θα έπρεπε να περιλαμβάνει και ακόμα ένα λήμμα με την  έννοια της «στροφής» που υποτίθεται ότι έκανε ο κ. Τσίπρας και η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ -  ΑΝΕΛ τον Ιούνιο του 2015 μετά το παιχνίδι με τη φωτιά, μετά τα Capital Controls,  μετά το κλείσιμο των τραπεζών, μετά  από τη βλάβη που επέφεραν οι χειρισμοί τους  στην εθνική οικονομία και στις προοπτικές της χώρας. Θα έπρεπε να υπάρχει, για την ακρίβεια, ένα διευκρινιστικό λήμμα, «μιάμιση στροφή».

Περισσότερα...

Αθήνα, 27 Μαρτίου 2017 

Ο Ευάγγελος Βενιζέλος απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων στην ημερίδα του Κύκλου Ιδεών,  «60 χρόνια μετά τη Συνθήκη της Ρώμης: Η Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση ξανά σε δοκιμασία», δήλωσε:    

« Η κυβέρνηση δεν διαπραγματεύεται με τους εταίρους στις Βρυξέλλες.  Διαπραγματεύεται εσωτερικά με τον ΣΥΡΙΖΑ, με τους ΑΝΕΛ και ταυτοχρόνως παραποιεί την πραγματικότητα και δημιουργεί ψευδείς εντυπώσεις. 

Η χώρα υποβαθμίζεται, η χώρα ηττάται.  Κάθε ημέρα που περνά τα πράγματα γίνονται χειρότερα και αποδυναμωνόμαστε μέσα στους νέους ευρωπαϊκούς συσχετισμούς που είναι ακόμη ρευστοί και αδιαμόρφωτοι.»

Περισσότερα...